Stanisław Barszczak, Wie zum Papst gewählt werden (II)

Das waren sehr interessante Zeiten, die von vielen Aspekten der Veranstaltungen begleitet
wurde. Jetzt Maniuś sitzt auf der Couch mit Freunden und erzählt ihnen von seinem früheren Jahren Urlaub, als er fuhr auf den Kolonien und Lagern für Pfadfinder. Die Aufgabe war nicht nur die Nacht Lager Pfadfinder(Nachtwächter), sicherzustellen, oder die Übernahme der spezifischen Leistung. Die Boy Scouts wissen müssen wer Lebensmittel aus Obozowej Küche nimmt und die
mysteriösen “Wald-Augen” zu finden. Sommer Abenteuer des Jungen und Mädchen von der Złoty Potok, es war für alle die freudige Überraschung. Interessante Geschichten, mysteriöse Ereignisse, lustige Abenteuer warten auf Wiederentdeckung. Da Maniuś dann einmal 03:05 am Nachmittag wachte, jeder irgendwo ging, jetzt er selbst erwähnt über Scouting Lager. Es war dort eine gefährliche kriminelle Gruppe, die Bilder von der Kirche übergenommen haben. Aber der Club der jungen Detektive- Scouts fand die Diebe. “Was gibt uns Glück ist keine Fiktion”. Vergessen Sie nicht die Zeit, die Sie Ihren Urlaub in Niechorze über der Ostsee verbringen. Maniuś auch in Niechorze war und jetzt mit seiner Gruppe in der Nähe einer der beiden Quadrate-Märkte in diesem Sediment-Dorf gefunden war. Im Restaurant unter freiem Himmel das Fernsehgerat ausgestellt worden ist, weil das Fußballspiel war. Es war am 3 Juli 1974 Jahr, nach 17.00 Uhr. Die Endrunde zur 10. Fußball-Weltmeisterschaft wurde vom 13. Juni bis zum 7. Juli 1974 in der Bundesrepublik Deutschland ausgetragen. Am Turnier nahmen sechzehn Nationalmannschaften teil, die in 38 Spielen den Sieger ermittelten. Hierbei war die Endrunde
erstmals in eine erste und zweite Finalrunde unterteilt. Die Ersten und Zweiten aus den vier Gruppen der ersten Finalrunde wurden den beiden Gruppen der zweiten Finalrunde zugeteilt. Deren Sieger standen im Finale um den WM-Titel, die Gruppenzweiten kämpften um den dritten Platz. Die Bundesrepublik Deutschland gewann das Turnier nach einem 2:1-Sieg über die Niederlande im Finale von München und wurde damit zum zweiten Mal nach 1954 Fußball-Weltmeister. Den dritten Platz belegte die Mannschaft Polens, die mit Grzegorz Lato, der
während des Turniers sieben Tore erzielte, auch den Torschützenkönig stellte. Die 1974 erstmals in Deutschland ausgetragene Fußball-Weltmeisterschaft fand in neun verschiedenen Städten statt. Insgesamt rund 1,77 Millionen Besucher verfolgten die Begegnungen des dreiwöchigen Turniers in den Stadien. Mit der bundesdeutschen Nationalmannschaft wurde erstmals der
amtierende Europameister auch Weltmeister. Die WM 1974 wurde nach einem neuen Modus ausgetragen. Zwar bildeten die 16 Teilnehmer wie gehabt vier Gruppen mit je vier Mannschaften, von denen sich jeweils die ersten beiden für die nächste Runde qualifizierten. Die vierte Gruppe war das Team von Polen, des großen Berges mit polnischen Trainer Kazimierz Gorski. Die vier Töpfe beinhalteten schließlich:Topf 1: Brasilien, Italien, BR Deutschland, Uruguay (die vier
Erstplatzierten der WM 1970), Topf 2: Argentinien, Chile, Niederlande, Schottland (Südamerika und Westeuropa), Topf 3: Polen, Bulgarien, DDR, Jugoslawien bzw. Spanien (Osteuropa), Topf 4: Zaire, Australien, Haiti, Schweden (Außenseiter). Polen zeigte sich bereits in der ersten Finalrunde sehr stark. Als einziges Team war man nach der Vorrunde ohne Verlustpunkt und bot zudem einen begeisternden Fußball, sodass die Mannschaft vom Publikum frenetisch gefeiert wurde. Das Spiel des Olympiasiegers von 1972 war in der Konzeption klar angelegt und mit so großem Tempo ausgeführt, dass Polen die Gruppe 4 klar beherrschte und die Konkurrenten
Argentinien, Haiti sowie Italien in den Schatten stellte. Die Argentinier imponierten ebenfalls durch eine geschlossene Mannschaftsleistung, die dennoch Raum für Solisten und Ballkünstler wie Carlos Babington gab. Nach der 2:3- uftaktniederlage gegen Polen und dem 1:1 gegen Italien erreichte Argentinien aufgrund der besseren Tordifferenz die zweite Finalrunde. Ausschlaggebend
hierfür war der 4:1-Sieg im abschließenden Vorrundenspiel gegen Haiti. Die Sensation der ersten Finalrunde war das Ausscheiden Italiens, einer der großen Favoriten im Vorfeld der Weltmeisterschaft 1974. Bereits im ersten Spiel, gegen den „Fußballzwerg“ Haiti, taten sich die Italiener schwer. Erst nachdem Haiti mit 1:0 in Führung ging – und Torhüter Dino Zoff nach 1143 Länderspielminuten erstmals wieder ein Tor kassierte –, wachten die Südeuropäer auf und gewannen schließlich noch mit 3:1. Es folgten ein schmeichelhaftes 1:1 gegen Argentinien und ein 1:2 gegen Polen. Aufgrund des schlechteren Torverhältnisses gegenüber Argentinien
bedeutete dies das Ausscheiden. Haiti kam über die Rolle eines Punktelieferanten nicht hinaus. Nachdem die Mannschaft gegen Italien noch durch Emmanuel Sanon in Führung ging und am Ende vor allem wegen mangelnder Kondition verlor, unterlag sie im zweiten Spiel gegen Polen hauptsächlich aus taktischen Gründen. Haiti vernachlässigte die Deckung, und die Polen hatten beim 7:0 ein leichtes Spiel, sodass sie ohne Schwierigkeiten noch höher hätten gewinnen können. Im letzten Spiel hatten die Haitianer aus dem Spiel gegen Polen gelernt und versuchten die Argentinier durch Drosseln des Tempos und Ballhalten nicht ins Spiel kommen zu lassen. Nachdem Argentinien zu Beginn des Spiels mit der ungewöhnlichen Taktik des Gegners nicht zurechtgekommen war, verlor Haiti das Spiel dennoch mit 1:4. Zweite Finalrunde- Gruppe
B: Die Bundesrepublik Deutschland hatte durch eine Steigerung gegenüber der Vorrunde zunächst Jugoslawien und Schweden besiegt, aber den Polen war dies ebenfalls gelungen. Durch das bessere Torverhältnis genügte den Deutschen aber ein Unentschieden im letzten Spiel. Dieses Spiel am 3. Juli 1974 im Frankfurter Waldstadion ging als „Wasserschlacht von Frankfurt“ in die Fußballgeschichte ein. Vor Spielbeginn machte ein Wolkenbruch den Rasen unbespielbar. Die Feuerwehr versuchte, das Wasser mit Walzen vom Platz zu verdrängen. Gemeinhin galt Polen
damals als die technisch bessere Elf; aufgrund der widrigen Platzverhältnisse konnte sie ihre Stärke jedoch nicht ausspielen, und die Bundesrepublik Deutschland qualifizierte sich für das Finale mit einem 1:0-Sieg. Das Tor erzielte Gerd Müller, der damit in der ewigen Torschützenliste
mit Just Fontaine gleichzog. Dieses Match sah Maniuś in Niechorze, und sehr es er überlebte. Diese Erfahrung führte dann die Spieler in den nächsten Jahren mit geistigen Hilfe verteidigen. Maniuś Schwerfälligkeit des Ergebnisses über jede Fußballspiel dort hatte, und anhaltende
es seine Mutter…Frankfurt am Main: Im Waldstadion fand am 13. Juni 1974 das Eröffnungsspiel zwischen Brasilien und Jugoslawien statt. Daneben wurden im Stadion, in dem die Frankfurter Eintracht ihre Heimspiele austrägt, zwei weitere Spiele der ersten Finalrunde und zwei Spiele der zweiten Finalrunde ausgetragen. Das für 27 Millionen Mark umgebaute Stadion fasste 62.200 Besucher (davon 29.200 Sitzplätze). Einen Tag vor dem Endspiel wurde im Münchner Olympiastadion das Spiel um Platz Drei ausgetragen. Am 6. Juli 1974 trafen der entthronte Weltmeister Brasilien und Polen, die berraschungsmannschaft der WM, aufeinander. In einem an Höhepunkten armen Spiel vor 77.500 Zuschauern startete der polnische Rechtsaußen Grzegorz Lato in der 79. Minute einen Alleingang, umspielte 30 Meter vor dem Tor den Brasilianer Zé Maria, lief auf halbrechter Position bis zum Strafraum und schob aus 13 Metern zum entscheidenden 1:0 ein. Latos siebter Turniertreffer bescherte Polen den sensationellen dritten Rang. Gleichzeitig festigte er damit seine Führung im Kampf um den Titel des WM- Torschützenkönigs, den er schließlich gewann, weil ihn die in der Torschützenliste Folgenden im
abschließenden Finale nicht mehr überholen konnten. Mit dem Schlusspfiff des Finales am 7. Juli 1974 um 17:47 Uhr wurde die bundesdeutsche Nationalmannschaft zum zweiten Mal nach 1954 Fußball-Weltmeister. Zum Kader der von Bundestrainer Helmut Schön und Co-Trainer Jupp Derwall betreuten DFB-Auswahl gehörten insgesamt 22 Spieler, von denen 18 im Turnier zum Einsatz kamen: Torwart: Sepp Maier. Abwehr: Franz Beckenbauer, Paul Breitner, Horst-Dieter Höttges, Georg Schwarzenbeck, Berti Vogts. Mittelfeld: Rainer Bonhof, Bernhard Cullmann, Heinz Flohe, Uli Hoeneß, Günter Netzer, Wolfgang Overath, Herbert Wimmer. Angriff: Jürgen Grabowski, Dieter Herzog, Jupp Heynckes, Bernd Hölzenbein, Gerd Müller. Die Ersatztorhüter Wolfgang Kleff und Norbert Nigbur kamen nicht zum Einsatz, ebenso wenig die Feldspieler Helmut Kremers und Hans-Josef Kapellmann… Wie ich gesagt habe am 6. Juli 1974 an das Olympiastadion in München gesagt, traf das Team von Brasilien und Polen. Mit dem Beginn der siebziger Jahre des zwanzigsten Jahrhunderts begann eine Legende des polnischen Fußballs, an der Maniuś Gläubigen an unseren Tagen treu bleibt. Im Spiel die Fußballer gespielten: Torwart: Tomaszewski. Abwehr: Szymanowski, Gorgoń, Żmuda, Musiał. Mittelfeld: Maszczyk, Deyna (K), Kasperczak (Ćmikiewicz). Angriff: Lato, Szarmach (Kapka), Gadocha. Auf der Seite das Team aus Brasilien: Leao – Zé Maria, Alfredo Mostarda, Marinho Peres (K), Marinho Chagas, Carpegiani, Rivelino, Ademir da Guia (Mirandinha), Valdomiro, Jairzinho, Dirceu…

Stanisław Barszczak, Wie zum Papst gewählt werden,

Wahrscheinlich ähnliche Geschichten zu kurzes ein Leben haben, von denen würde ich gern noch der letzte Spur verlassen, aber deshalb möchte ich ihnen nun sagen. Ich habe nicht die Herkunft. Jemand anderes schreibt, wahrscheinlich Kardinal Franz König: Ich stamme aus einem ganz einfachen und schlichten niederösterreichischen Elternhaus. Es gab eine christliche Tradition in diesem Elternhaus, aber das war nicht wirklich etwas Besonderes… Vorsitzende der Prüfungskommission hat sich aus verschiedenen Gründen für eine meiner Arbeiten interessiert. Er meinte dann in diesem Zusammenhang, er könnte mir- vielleicht auch aufgrund meines Ergebnisses bei dieser Reifeprüfung, ein Stipendium für einen Aufenthalt in England anbieten…
Wenn ich nach England gegangen wäre, wäre ich wohl kaum katholischer Priester geworden. Rom hat hier natürlich auf meine persönliche Entscheidung einen großen Einfluß ausgeübt. Es war nicht mein Fall. Mutter war alles für mich. Aber ich habe in der Heimat des Kindes nur drei Jahre meines Lebens verbracht. Ich bin auch in Polen zur Schule gegangen. Ihr verdanke ich dies alles. Am Anfang würde ich noch eine Erwähnung von Ząbkowice geben. Gibt es eine Kirche, war Office des Stadtrates, Schule, Bäckerei, Lebensmittel Pavillon, Bar “Zagłoba.” In der Stadt waren die Katzen und “schwarze Schlangen”. Es gaben hundert Jahre Gebäude mit Ziegeln, die wirtschaftliche Glas und elektrochemischen Betriebe und Fenster-Glas-Fabriken. Maniuś, der Junge war auf solchen Vornamen, auf der Stadt von der Seite des Friedhofs jetzt schaute, deren die Gebäude als ob sie sich für eine Kirche geschliffen haben. Und jetzt aus der Ebene der Fabrik, aus der Masse blinden Ruinen, die überflutetes Rauch Wirtschaft überall zu durchdringen, deren der größte Teil oben auf dem Stapel erschien wurde. Eher ja schien es, weil heute gibt es dort Betriebe wolle. Jedoch Maniuś letzten Sonnige Landschaft und grosse Tagen darf nicht vergessen, sonst die Nacht nicht erinnern konnte. Dort die Vögel die meisten laut sangen, stieg  die rote rose Sonne langsam auf, und jeder hatte einen Garten, Pflaumen. Die Stadt wurde umgeben auf drei Seiten und große Wälder, aber eines Tages im Westen erhielt eine schnelle Datenverkehr, die bal
die Autobahn sein kann. Nun etwas so aus als ob es hier stirbt vor 48 Jahren scheinbar wachsen, bevor die Bescheinigung über das Leben eines Schmetterlings Ząbkowice vor vielen Jahren, Maniuś sah dort sein erstes Interesse, in der Nähe der Kirche, Pfarrhaus, dem Altar. Für die Mauern von der Rückseite der Kirche ein Holzhaus stand, auf seine Hof Zellen mit Kohle geladen wurden. Hof rund war voll von Katzen, die jedoch von seinem Herrn waren, Eichhörnchen der Eigentümer unseres Hauses und auf dem Gipfel des Kastanien hin und zurück gingen. Bis
eines Tages besuchte Maniuś die polnische Schule. Ordnungsgemäß mit Mama er ging, und der Schule hat eine Menge Leute… Kinderbetreuung Arbeiterin Mrs Januszek suchte uns im Klassenzimmer, dreiunddreißig Kinder. Ich hatte großes Interesse an der Schule und an dem, was es dort zu lernen gab. Man hatte ganz offenbar ein Interesse daran, daß ich meinen Schulweg an einer höheren Schule, an einem Gymnasium, fortsetzen kann. Ich hatte ein großes Interesse an der Schule immer. Dann hatte ich große Interesse für die Hierarchie der römisch-katholischen
Kirche. Vielleicht Kardinal Steffen Wyszyński und richtig Kardinal Karol Wojtyła die Normalität dieser Kirche in meiner Jugend angezeigt worden. Das war traditionell katholische Kirche.  Da er neben der Kirche lebte, Maniuś sofort sehr nah an den Altar war, und lange danach ging er nach Rom, aber auch in der Nähe der Vatikanstadt schließlich können werden. In diesem Holzhaus dann wachte er früher als üblich, erfolgreiche öffnete er die Augen nach den Raum… Mom
verheiratete mit Fabrik, schon ist sie nicht, so er sang ein Lied und dies gab ihm Frieden des Verstandes, gründete er das Trikot Shirt, hat aktivierte TV, schaltete er das Fernsehgerät…So, mit unendlicher Phantasie begann er der Tag, dies war das erste Kapitel des Tages… Ein weiteres nachmittags Mama lange nicht aus der Fabrik zu Ihnen nach Hause zurückgegeben hatte. Im Zimmer war dunkel und ruhig. Mehrmals als Maniuś leuchtete die Lampe, hörte er manchmal Gesang des Krickets, in der Nähe von ihm Bumblebee flog, mit einem Loch im Boden der Maus ging, nach dem Stamm zusammen entlang der Larven auch gingen. Maniuś trug Schutzbrillen, und so dass er dachte, dass sicherlich der Teufel in den Rang eines sechs Embrions ans Licht gebracht, obwohl dim Licht. Mehrere Häuser später auf der gleichen Straße, lebte seinen besten Freund. Wenn sie führen die Stadt, zwölf Uhr mittags, die Sirenen aus der Fabrik machen der Nachricht, dass Sie tun müssen eine neue Crew. Für andere war es das Ende der Arbeit. Auf die
Station eine Menge sehr römischen Leute war. Einmal erhielt er einen Brief von Mrs. Lenarcik, die über sein Leben schrieb… Aber die Zähne von Maniuś waren schlecht, so er bittete Georg für Antwort, dass er den Brief für Frau Lenarcik geschrieben hatte. Dann Maniuś Spaziergang macht auf die Felder, jetzt mit seinem Kollegen. Und vor ihnen die schöne Wiese. Heniek, der einfach um die Menschen zu erleichtern, gab ihm eine Zigarette. Sie gingen in die Richtung des Gartens
von der Lord Goleniewski, sie sahen grün Korn und das Blatt, um den üppigen Garten. Da Maniuś von Mom außergewöhnliche Leben lief. Als Nachbarin starb, lag seine Mutter ganze Nacht mit der verstorbenen, sie zeigte sich solche Herzen. Dann reiste Maniuś mit Mama in die Stadt, ein Dorf, der Onkel Adalbert. Freunde des Zuges sagen über Mom, Frau-Soldat, viel sie im Leben mit mir bestanden hatte. Mama hatte eine neue Art von Vergnügen, anders als die früheren Beziehungen. Sie mochte dort zu fahren, da gibt es wünschenswert fühlte. Dann kam in das Leben von der Maniuś Zeit zur Literatur. Mama verließ ihn in der Turnhalle mit einer Leidenschaft für die Lesung. Mit Auf Wiedersehen Maniuś eine Mutter halten wollte, begegnete er aber ein Vakuum, Mama schon im Zug war. Während dieser Zeit Ich kann mich daran erinnern, dass ich mich für eine Dame interessierte, dass sie einen hellen Pelzmantel trug und hohe weiße Stiefel anhatte. Das war meine erste Romanze, als ich noch ein Kind war. Lange nach meiner Prüfung hatte ich in 1996 Jahr persönlichen Kontakt zum Papst. Der Professor Zbigniew Brzezinski erwähnt:”Ich kenne den Papst persönlich.-Ist er eine politische Figur?– Ich habe ihm einmal Folgendes gesagt: “Wenn ich mit dem Präsidenten der Vereinigten Staaten spreche, dann habe ich manchmal
den Eindruck, ich würde zu einem religiösen Führer sprechen. Wenn ich mit Ihnen spreche, Ihre Heiligkeit, dann habe ich den Eindruck, dass ich zu einem Staatsmann spreche.” Er hat darüber herzlich gelacht: Ich glaube, das hat ihm gefallen…Europa ist heute jedoch mehr oder weniger nur eine große Schweiz, Herr Brzezinski sagte. Betrifft mich hier das Gespräch der Kirche mit der Welt. Im Zusammenhang mit dem ist Problem. Den ersten großen Einschnitt in seinem Leben, das war die Wahlversammlung des polnischen Papstes. Wie bereits Sie wissen, Maniuś wollte er immer sein in der Nähe der Kirche und ihre Angelegenheiten, in Rom mit jeder Reise in die ewige Stadt, sogar zu den Büros von Radio Vatikan er ging. In seiner Kindheit er von der Mauer der Kirche lebte, wusste alles, fast, das geschah innerhalb und in der Nähe der Kirche. Er ging zum Altar, war Ministrant, Lektor, Priester. Und nun einige Zeit er macht Freunde besuchen, und er hat die Möglichkeit, die hunderste Kirche mit dem Spiel zu sehen, die seine erste Kapitel der priesterlichen Dienst Weg, Tempel in Konopiska in der Nähe von Częstochowa aus der Ferne zu bewundern. Das Tal überquert des Flusses, Häuser mit Sattel und Störche, welche migrieren nach der Wiesen, ist die Hauptansicht von hier. In solcher Landschaft kam zu ihm vor einiger Zeit zu arbeiten. Eines Jahres Frühling zu kommen und mit ihm die unvermeidbaren Änderungen. Nach vielen Jahren Polens aus der Gefangenschaft entmutigt und die Knie löst. Es ist das Jahr 1989, die Erstellung der dritten Polen Republik. Allerdings ist dies nicht die Zeit von Pracht und
Bequemlichkeit nur, aber eine Periode der dynamischen und oft schmerzhafte Veränderungen. In der Atmosphäre der Revolution, die Schwellen- und sinkende Ideen als Maniuś seiner Kirche erkennt. Maniuś wird ein Zeuge zur Entwicklung von der Dynamik der Kirche, aber auch Aufstand, Liebe, die seine Seele und Geist ändern. (Es wird fortgesetzt)

Stanisław Barszczak, Jak zostać papieżem,

Mama krzątała się po mieszkaniu. Mama miała kogoś, ale nie chciała wychodzić za mąż. Maniuś zastanawiał się przez chwilę jakby przeżył brak matki, jakby się poczuł, gdyby mu matka umarła. Pamiętał potem długo owo zdziwienie w pokoju matczynym, ślepą boleść dziecięcą… Targają nim jednak nowe namiętności, których źródło znajduje w historii. I tak jest rok 1812, La Grande Armée wkracza do Rosji. Rozpoczyna się wojna, która na wiele dziesięcioleci zmieni oblicze Europy i światowy układ sił. Francuzi, Rosjanie i przedstawiciele wielu narodów Starego Kontynentu ścierają się w śmiertelnym boju. Jednak to nie jedyna wojna, która toczy się na skutym lodem łonie Matki Rosji, równie bezlitosne starcie wstrząsa światem magicznych istot, które od wieków zamieszkują bezkresne przestrzenie mocarstwa. Oto Pani Zimy, okrutna Królowa Śniegu, wykorzystuje panujący chaos do swoich celów i dąży do nowych podbojów. Pragnie tylko jednego: by świat opanował wieczny mróz, a chłód śmierci zgasił żar życia. Te ambicje zagrażają zarówno królestwu jej magii, jak i światu śmiertelników… W tym czasie Maniuś wczytuje się z zapałem w losy bohaterów Trylogii Henryka Sienkiewicza. Mamy tam feerię namiętności z obu biegunów uczuciowego uniwersum: brutalnie torturowany przez pałającego żądzą zemsty Nowowiejskiego Azja i Wołodyjowski, ze wzruszeniem, w modlitewnym skupieniu żegnający się z ukochaną przed wielką bitwą. Esencja miłości w Ketlingu i jurna zawadiackość Basi. Dramaty uczuć w tej części Trylogii Sienkiewicza obserwujemy na pierwszym planie. Wydarzenia historyczne dopiero na drugim. Siedemnastowieczne tło nie przeszkadza przy tym wcale w żywym odbiorze fabuły. Ściany mierzone łokciami, krew na wąsach okrzepła i zbójcy skryci w głębokich pieczarach nie zakłócają naszego współczesnego obcowania z książką. Powieść porywa i ze swym nurtem niesie daleko… dziś jednak nie pod Kamieniec, czy pod Chocim, ale w rejony nabrzmiałe emocjami, na tereny, gdzie słowa wiele znaczą, a honor jest wartością, wcale nie abstrakcyjną… Jak zostać papieżem? Europa jest dzisiaj w każdym bądź razie więcej lub mniej jedynie wielką Szwajcarią, powiedział Pan Zbigniew Brzeziński, świadek moich czasów, persona numer dwa w administracji Jimmy’ego Cartera. Na zapytanie o jego kontakty z papieżem Wojtyłą, czy ten ostatni jest figurą polityczną Pan Brzeziński odpowiadał: „Znam papieża osobiście. A nawet powiedziałem mu raz: Kiedy rozmawiam z prezydentem Stanów  jednoczonych, to mam wrażenie, że rozmawiam z przywódcą religijnym; kiedy rozmawiam z Waszą Świątobliwością, to mam wrażenie, że rozmawiam z przywódcą państwowym. On uśmiechnął się. Mam nadzieję, że mu się to spodobało.” Mężczyzna cieszy się szczęściem, które czuje, kobieta szczęściem, które daje. W tym sensie byłbym nawet kobietą, bo cieszę się na myśl o szczęściu, które daję. W naszych czasach człowieczeństwo nie jest doskonałe; zarówno pod względem dobra jak i zła. Zbrodnia ma swe cnoty, tak jak uczciwy człowiek ma swe słabości. Tym samym doskonałym znaczy obecnie: pozostawać małym i wszystko tłumaczącym sobie chłopcem… W pokoju skromnego hoteliku w Abidjanie „La cote du repos” Maniuś od razu myślą powrócił do wakacji spędzanych w młodości w domu wujka Wojtka, na wsi pod Dubieckiem w ziemi przemyskiej. W pokoju było jasno, a ja zmęczony od odbijającego się w mych oczach nasłonecznionego piasku, nic nie widziałem, tylko ciemność. Ta sama przestrzeń przemieszczania się po pokoju, ten sam metraż i rodzaj zasłon na oknach, identycznie pobielone ściany. Maniuś poczuł się tutaj młodym i bardzo szczęśliwym… Kolejnego dnia miał udać się w daleką podróż, ale przepadł bez wieści w tym hoteliku nad Atlantykiem, rozmiłowawszy się w płytkim, małym basenie, w najpiękniejszym jaki może istnieć dostępie do szerokiej, piaszczystej plaży, poddał się miejscowej kuracji, niczego nie powtarzał. Maniuś słyszał groźniejszy napór fal i słaby świst własnego oddechu… Nie mógł się nadziwić, że świat jest tak szeroki. Na półkach w zaimprowizowanym barku (który w Abidjanie nazywają „maki”) dostrzegł książki poznanych autorów: Harukiego Murakami, Michała Houellebecq. Bardzo się ucieszył na możliwość lektury dobrej książki. Mówi się, spaczonego charakteru nie wyprostujesz tak łatwo. Ale tutaj w hoteliku nad Atlantykiem, na drodze, która biegła tuż przy oceanie, równolegle do morza, z lotniska Féliksa Houphouët-Boigny’ego do Grand Bassam, słoneczna pogoda nastrajała go jednak lekceważąco do codziennych obowiązków. Nie spał tej nocy, teraz chciał coś rysować na piasku w oparciu o emocje zaczerpnięte z własnego życia. A była to wizja jasnej przyszłości.  Po sąsiedzku, na innym podwórcu, chłopcy grali w piłkę. Najstarszy z nich obciągnął kurtę i przyłożył gwizdek do ust… Tak beztroska młodość Maniusia przeszła w bardziej świadomy i dojrzały okres jego życia. Nie ulega wątpliwości, że w obliczu największej próby całego pokolenia, tj. w 1989 roku miał zupełną świadomość, jak mało znaczące są moje własne, nie znane nikomu przeżycia. Jego celem nie było żadne porównanie. Ta myśl nie przyszła mu nigdy do głowy. Miał poczucie samego siebie, lecz w zupełnie innej skali, jak mała kropla przeciw gorzkiemu ogromowi oceanu. Tym bardziej teraz, gdy znalazł się w dalekiej Afryce, na Wybrzeżu Kości Słoniowej. W Yamoussoukro ksiądz Stanisław oprowadził go po Bazylice Matki Bożej Naszej Pani Pokoju, a ksiądz Cezary wdział Kurtę-koszulę, choć zostawił ciuridar- białę togę i zawiózł go do rodziny chrześcijańskiej. Na ścianie kalendarz, zdjęcie papieża Wojtyły i Benedykta-Niemca. Maniuś przechodzi głęboką próbę charakteru. Biorąc na siebie ogromną odpowiedzialność za współczesny obraz Europy i świata, otwierając się na idealne warunki i bezwietrzne wody Tyrreńskiego Morza, z dziką determinacją przetrwania dociera w końcu do portu przeznaczenia, do Rzymu. Morze było teraz gładkie jak oliwa, śpiew syren niezrównany zastąpiły występy jakiegoś młodzieżowego, familijnego zespołu. „Jesteśmy na plaży całą rodziną.” Po szesnastu latach podróży ku Rzymowi poznał już prawie wszystkie zakątki wiecznego miasta. Pewnego dnia ukląkł w kościółku w Domu Polskim, na via Cassia. Ołtarz płonął już w ciemności… Jezus wisiał na krzyżu przebity ogromnym gwoździem… siostry zakonne śpiewały jakby pieśń o skonaniu… Naprzeciw obrazu Matki Bożej Częstochowskiej. Zdawało mu się, że usłyszał te słowa: nie miej lęku… ponieważ ja jestem z tobą. Kapłaństwo, to jest obecność wśród ludzi. Każdy jubileusz skłania do refleksji… Europa nie ma już wielkiego wpływu na inne kraje… Mówi się, że papież ok. 2030 powróci do osłabionej Europy. Jubileusz skłania do refleksji, Maniuś ma za sobą dwadzieścia pięć lat kapłaństwa. Siła Boga, to cała nasza potencja. Odziedziczyliśmy ducha świętego, trzeba odziedziczyć go z mocą, z wiarą… Pan nasz, zrekompensuje wszystko, bo on widzi w ukryciu. Miejmy tę pewność,  spróbujmy na nowo wyprodukować dobre owoce. Spójrzmy, jaka autostrada do przejścia razem… po tylu latach w życiu ewangelicznym, mówił Maniuś przyjaciołom… Dzień drogi od Rzymu rozściela się San Giovanni Rotondo. To tam poznał pewnego szlachetnego nieznajomego. Przez krótką chwilę był pewien, że nieznajomy rozpłynie się w powietrzu, jeśli ruszę w jego stronę. Tak też zrobił, lecz pozostał równie rzeczywisty i namacalny jak przed chwilą. Usunął się z drogi, przepuszczając go. Maniuś nagle znalazł się na tarasie, skąpany w słonecznym świetle, a kolory wokół wydały mu się tak zachwycająco czyste i łagodne, że przestał odczuwać jakikolwiek pośpiech, jakby wskazówki zegarów nagle się zatrzymały. Usłyszał dźwięk zamykanych za plecami drzwi i spojrzał na stojącego tuż obok nieznajomego. – Nie odzywaj się do mnie – powiedział gniewnie. – Nie wiem, kim jesteś, czego chcesz ani skąd się tutaj wziąłeś.– Sam mnie wezwałeś – powiedział spokojnym, miłym głosem. – Już ci się to zdarzało, lecz twoje wezwanie nigdy wcześniej nie było tak rozpaczliwe jak teraz… Od dziesiątka lat Maniuś mieszka w Olsztynie pod Częstochową i zarabia teraz guwernerką na życie. Tutaj „szlachta polska” jest pobłażliwa dla niego. Spaceruje często z Wiktorem górami Sokolimi, i nad Wartą.. Maniuś i Wiktor zawrócili ku Olsztynowi. Zdawało się, że rzeka płonie białym blaskiem, zapalona przez słońce poranne…. Niżej ciemność spowiła pewien obszar nadrzecznej polany… Bracia usiedli pod ładnym parkanem, Maniuś przywołuje jakieś sceny z pamięci… Wreszcie usiedli wewnątrz kafejki. Teraz siedzą w pubie vis a vis szklanej gabloty, w której znajduje się gigantycznej wielkości pstrąg, jak się wydaje – wypchany. Co chwila podchodzi do nich nowy „właściciel ryby” opisując w jaki sposób dokonał tego „wielkiego połowu”. W końcu barman dementuje wszystkie te historie przyznając, że to on dokonał tego dzieła. Ktoś przypadkowo strąca gablotę i wtedy okazuje się… że pstrąg był z gipsu. Przyjaciele wymownie spojrzeli na siebie. Słońce dojrzałego popołudnia zdaje się gasnąc, ale ich życie nabiera rozmachu Jezusowej ewangelii. (wszystko jest licentia poetica autora)

Stanisław Barszczak, Jak zostać papieżem,

Prędko się skończy ta historia, której chciałbym zostawić jeszcze ostatni ślad. Najpierw jeszcze
raz wspomnienie z Ząbkowic. Stoi tam kościół, był Urząd Rady Miasta, szkoła, piekarnia,
pawilon spożywczy, bar „Zagłoba”. W miasteczku burych kotów i „czarnych węży”. Stały
stuletnie, z szerokiej cegły budynki zakładów elektrochemicznych oraz fabryki szkła gospodarczego i  okiennego. Spojrzał teraz na miasteczko od strony cmentarza ku świątyni w dole. A z niziny fabrycznej, z owej masy ślepych teraz ruin, cienkimi rurami zdawał się wylewać smog z komina Zakładów Waty Szklanej. Maniuś nie może zapomnieć jednak tamtych słonecznych dni, bo nocy nie pamiętał. Tam najgłośniej śpiewały ptaki, z rana wstawało czerwone słońce, każdy miał ogródek, węgierki śliwki. Z trzech stron miasteczko otoczone było pagórkami i wielkimi lasami, ale od zachodu pewnego dnia otrzymało trasę szybkiego ruchu, która może
być już niedługo autostradą. Teraz coś jakby umiera tutaj, zaświadczając  tym samym o żywocie motylim Ząbkowic sprzed lat. Manius widział tam swój pierwszy interes, wzrastał blisko kościoła,
plebanii, ołtarza. Za kościelnym murem stał drewniany dom, na jego podwórcu komórki załadowane były węglem, pełno było kotów, wiewiórki wbiegały na szczyt kasztana. Aż pewnego dnia poszedł do polskiej szkoły. Właściwie poszedł z mamą, a przed szkołą taki ścisk… Wychowawczyni pani Januszek zebrała nas w klasie, trzydzieści troje dzieci. Zawsze potem miałem wielki interes do szkoły, jak i wielki interes do rzymskiej hierarchii kościoła katolickiego. Może tylko kardynał Wyszyński i słusznie kardynał Wojtyła pokazywali normalność tego kościoła. To był tradycyjnie rzymsko-katolicki kościół, Maniuś poszedł od razu bardzo blisko ołtarza, a długo potem jeździł do Rzymu, by być też blisko Watykanu. Właśnie w tym drewnianym domu zbudził się wcześniej niż zwykle, powiódł wejrzeniem po pokoju… mama wyszła do fabryki, zanucił piosenkę i to przywróciło mu spokój , założył trykotową koszulę, włączył telewizor… z fantazją zaczął dzień, był to pierwszy rozdział dnia… Innego popołudnia mama długo nie wracała z fabryki do domu. W pokoju było ciemno i cicho. Kilkakrotnie Maniuś zapalał światło, żeby się uspokoić… odzywał  się czasami śpiew świerszcza, Maniuś posłyszał silniki bąka, pisk myszy, szmer muszki na szybie … nałożył okulary, i tak sobie myślał, że pewnie diabeł w randze sześciomiesięcznego embriona zapalił światło, chociaż przyćmione… Kilka domów dalej na tej samej ulicy mieszkał jego najlepszy przyjaciel. Gdy przebiegał z kolegą miasteczko wczesną południową porą, syreny zawyły na koniec dniówki w fabrykach, na stacji było bardzo ludno
i gwarnie. Raz otrzymał list od Pani Lenarcikowej, która pisała o jego życiu… Ale Maniusia
bolały wtedy zęby, więc poprosił Jurka, żeby jej odpisał… Idzie teraz z kolegą w pole. Jakaś łączka ściele się przed nimi… Heniek, który ma łatwość do ludzi poczęstował go petem… Poszli w
kierunku ogrodu Pana Goleniewskiego, przypatrywali się zielonym i bujnym zbożom wokół zielonego i bujnego liściem ogrodu. Maniuś prowadził z mamą życie wyjątkowe. Kiedy zmarła sąsiadka mama leżała całą noc przy zmarłej, pokazała aż takie serce. Jeździł z mamą do
Przemyśla, na wieś do wujka Wojtka… W pociągu nazywano mamę pani-żołnierz. Mama odczuwała nowy rodzaj przyjemności, różny od wcześniejszych stosunków…. Lubiła tam jeździć, gdyż czuła się tam pożądana. Potem przyszedł w życiu Maniusia czas na literaturę. Mama zostawiła go w gimnazjum, z pasją czytania. Przy pożegnaniu Maniuś chciał uścisnąć matkę, ale napotkał próżnię, mama pośpieszyła na pociąg. Pierwsze wielkie nacięcie w jego życiu, to było konklawe z polskim papieżem. Jak już wiecie zawsze chciał być jak najbliżej Kościoła i jego spraw, w Rzymie szedł z każdą podróżą do wiecznego miasta, nawet do siedziby Radia Watykańskiego… W dzieciństwie mieszkał przez nmur z kościołem, wiedział wszystko prawie, co działo się wewnątrz i w sąsiedztwie kościoła. Parł do ołtarza, został ministrantem, lektorem, księdzem. A teraz co jakiś czas odwiedziwszy znajomych miewa sposobność obejrzeć swój stuletni kościół z oddali, który stał się moim pierwszym rozdziałem kapłańskiej drogi, świątynią w Konopiskach pod Częstochową. Dolina przecięta rzeką, chłopskie zagrody kryte jeszcze strzechą i cienkonogie bociany spacerujące po łąkach i mokradłach, oto tutejszy widok. W takiej sielskiej scenerii przyszło mu kiedyś pracować przed laty. Nastało przedwiośnie i wraz z nim nieuniknione zmiany. Po wielu latach Polska odradza się z niewoli i podnosi się z kolan. Nadszedł rok 1989, powstania Trzeciej Rzeczypospolitej. Nie jest to jednak czas świetności i błogostanu, a okres dynamicznych i często bolesnych zmian. W atmosferze rewolucji, rodzących się i upadających idei Maniuś poznaje swój kościół. Staje się świadkiem jego dynamicznej, widowiskowej ewolucji, ale także buntu, miłości i zmian światopoglądowych targających jego duszą i umysłem. Wszystko zostaje osnute autentycznymi obrazami wydarzeń tamtych arcyciekawych czasów. Teraz siedząc na kanapie u przyjaciół wspomina młodzieńcze wakacje. Wakacje rozpoczęte i może pojechać na obóz harcerski w Góry Sokole. Ich zadaniem będzie nie tylko pilnowanie nocą obozu, czy zdobywanie konkretnych sprawności, harcerze muszą się dowiedzieć kto podkrada jedzenie z obozowej kuchni i wytropić tajemnicze „Leśne oko”. Letnia przygoda młodych druhów ze Złotego Potoka rozśmieszy, zaskoczy, a czasem go wzruszy. Ciekawe historie, tajemnicze zdarzenia, zabawne perypetie czekają na ponowne odkrycie. Zaspał, jest trzecia pięć, wspomina obóz
harcerski. I oto niebezpieczna szajka przestępcza kradnie obrazy z kościoła. Klub młodych detektywów złożony z kilku zuchów wpada na trop złodziei… “To co daje nam szczęście nie jest fikcją”. Nie zapomniany był czas wakacji spędzany w Niechorzu nad Bałtykiem. Maniuś z swoją grupą znalazł się w pobliżu rynku w Niechorzu. Patrzy z kolonijną grupą na mecz “na wodzie” w telewizji. Jest 3 lipca 1974 rok, godz. 16.30. Na stadionie Waldstadion we Frankfurcie nad Menem zgromadziło się 59 000 widzów. Sędziuje Erich Linemayr z Austrii. Mecz pomiędzy Polską, a RFN odbywał się w trudnych warunkach. Przed meczem nad stadionem we Frankfurcie nad Menem
przeszła ulewa. Boiska mimo starań organizatorów nie udało się całkowicie osuszyć. Mecz ten przeszedł do historii piłki nożnej jako Mecz na wodzie. W 53. minucie meczu Jan Tomaszewski obronił rzut karny. Jedyną bramkę w meczu strzelił Gerd Müller w 76. Minucie. RFN dzięki
zwycięstwu nad Polską wygrało grupę i awansowało do finału. Polska wystąpiła w meczu o 3. miejsce. W meczu o 3. miejsce Polska zmierzyła się z Brazylią. Drużyna Polska prowadzona przez Kazimierza Górskiego pokonała Brazylię 1:0 (0:0), a jedyną bramkę w tym meczu zdobył Grzegorz Lato w 76. minucie meczu. Grzegorz Lato został królem strzelców z 7 bramkami na koncie. 6 lipca 1974 na stadionie Olimpijskim w Monachium spotkały się drużyny Brazylii i Polski. O godz. 16-tej sędzia Aurelio Angonese z Włoch przy aplauzie 74 tysięcy kibiców rozpoczął
mecz, który Polska przeważyła na swoją szalę. Zaczęła się pewna legenda polskiej piłki, której Maniuś pozostaje wierny do naszych dni. W drużynie narodowej Polski wystąpili: Tomaszewski – Szymanowski, Gorgoń, Żmuda, Musiał, Maszczyk, Deyna (K), Kasperczak (Ćmikiewicz), Lato, Szarmach (Kapka), Gadocha. Po stronie Brazylii: Leao – Zé Maria, Alfredo Mostarda, Marinho Peres (K), Marinho Chagas, Carpegiani, Rivelino, Ademir da Guia (Mirandinha), Valdomiro, Jairzinho, Dirceu. Turniej wygrali piłkarze gospodarzy pokonując w finale Holandię 2:1. Dla Holandii gola strzelił Neeskens z rzutu karnego w 2. minucie. Bramki dla RFN zdobyli Breitner (25. minuta, karny) oraz Müller (43. minuta). Po meczu Cruyff dostał czerwoną kartke za dyskusje z arbitrem. Działo się to 7 lipca 1974 po godzinie 16-tej. Sedziował Jack Taylor z Anglii.
Widzów było 75 200. RFN: Maier – Vogts, Beckenbauer (K), Schwarzenbeck, Breitner – Bonhof, Hoeneß, Overath – Grabowski, G. Müller, Hölzenbein. Holandia: Jongbloed – Suurbier, Rijsbergen (68. de Jong), Haan, Krol – Jansen, Neeskens, Van Hanegem – Rep, Cruyff (K), Rensenbrink (46. R. van de Kerkhof). Piłkarze RFN wygrali Mistrzostwa Świata po raz drugi, przedtem tryumfowali w roku 1954 na boiskach Szwajcarii. Futbol jest Wielki. O piątych mistrzostwach świata powstał film, który zatytułowano „Cud w Bernie”. Gdy kapitan Fritz Walter, Helmut Rahn, Max Morlock i reszta niemieckiej ekipy wchodzili na murawę berneńskiego Wankdorf Stadion 4 lipca 1954 roku o godzinie 16:45, nie mogli wiedzieć, że przez najbliższe dziewięćdziesiąt minut będą tworzyć historię futbolu – „Nawet gdy przed meczem staliśmy w szeregu, słuchając narodowego hymnu,
nie przeszło nam to przez myśl. Wszyscy trzymaliśmy się za ręce, by jako przyjaciele dodać sobie otuchy” – mówił niemiecki defensor, Jupp Posipal, w chwilę po finale mistrzostw świata z
roku 1954, w którym Niemcy pokonali faworyzowanych Węgrów 3:2.  Przez te dziewięćdziesiąt minut narodzili się bohaterowie, a mecz, zwany odtąd „Cudem w Bernie”, do dziś jest jednym z najbardziej zaskakujących rozdziałów w historii światowej piłki nożnej. Już chyba nigdy potem nie było tak wielkiego, legendarnego wręcz meczu, jak ten pomiędzy Republiką Federalną Niemiec a
Węgrami, finał mundialu rozgrywany w stolicy Szwajcarii. Do dziś w pamięci wielu kibiców są słynne cytaty ówczesnego selekcjonera Niemców, Seppa Herbergera. Nie jest jednak pewnym, czy słowa w rodzaju „Piłka jest okrągła” czy też „Mecz trwa dziewięćdziesiąt minut” wymyślił sam szkoleniowiec, czy też zapożyczył je od… sprzątacza w ośrodku treningowym. Spróbujcie zapytać niemieckiego kibica futbolu o decydujący gol Helmuta Rahna, a zobaczycie, jak oczy mu się zaświecą ze szczęścia i wyrecytuje z pamięci słynny komentarz ówczesnego komentatora radiowego, Herberta Zimmermanna: – „Rahn musi uderzać z dystansu! Rahn strzela!… Gol!
Gol! Gol! Niemcy mistrzami świata!” Do dziś te słowa wywołują ciarki u każdego kibica piłkarskiego w niemieckojęzycznym świecie. Szczegóły: 4 lipca 1954, Wankdorf Stadion, Berno.
RFN – Węgry 3:2(0:1 Ferenc Puskas 6′; 0:2 Zoltan Czibor 8′; 1:2 Max Morlock 10′; 2:2 Helmut Rahn 18′; 3:2 Helmut Rahn 84′). RFN: Toni Turek, Werner Kohlmeyer, Horst Eckel, Jupp Posipal, Karl Mai, Werner Liebrich, Helmut Rahn, Max Morlock, Ottmar Walther, Fritz Walther, Hans Schaefer, Trener: Sepp Herberger. Węgry: Gyula Grosics, Jeno Buzanszky, Gyula Lorant, Mihaly Lantos, Jozsef Bozsik, Jozsef Zakarias, Sandor Kocsis, Nandor Hidegkuti, Ferenc Puskas, Zoltan Czibor, Mihaly Toth, Trener: Gusztav Sebes. Określanie finału mistrzostw z roku 1954 walką Dawida z Goliatem przed spotkaniem byłoby sporym niedomówieniem. Sam fakt, że Niemcy zdołali dojść tak daleko w tych rozgrywkach, był dla nich ogromnym sukcesem. Faktem jest, że pierwszy powojenny mecz międzynarodowy podopieczni Seppa Herbergera rozegrali ledwie cztery lata wcześniej w drodze do dopiero trzeciego mundialu w historii, w którym brali udział. Na boiskach Szwajcarii, pomimo porażki aż 3:8 z… Węgrami, cztery wygrane z Turcją (4:1 i 7:2), Jugosławią (2:0) oraz Austrią (6:1) wystarczyły, by zagrać w wielkim finale. Inaczej rzecz się miała z Węgrami, którzy do Szwajcarii przybyli bardzo pewni siebie. Nic w tym dziwnego, jeśli weźmie się pod uwagę fakt, że podopieczni Gusztava Sebesa nie przegrali meczu od – bagatela – 14 maja 1950 roku. „Magiczni Madziarzy” bez większych problemów awansowali do finału, po
drodze ogrywając Niemców, Turków (7:0), Brazylię (4:2) i Urugwaj (4:2 po dogrywce). Co ciekawe, dla Urugwajczyków była to pierwsza porażka w historii ich mundialowych występów.  Wydawało się, że kolejne zwycięstwo Węgrów jest nie do uniknięcia. Właściwie delegacja z tego
kraju w Szwajcarii zorganizowała już przyjęcie dla piłkarzy, dygnitarzy i dziennikarzy, które miało się odbyć dzień po finale. Na Węgrzech wydrukowano już upamiętniające triumf znaczki pocztowe oraz stworzono 17 pomników spodziewanych bohaterów w rzeczywistych rozmiarach. Tak naprawdę nikt nie wątpił w to, że Madziary sięgną po pierwszy w historii tytuł mistrzów świata.
Jakiż to był błąd… Pierwszych kilka przesiąkniętych deszczem minut finału jeszcze dodało Węgrom pewności siebie, podczas gdy wydawało się, że podopieczni Herbergera po raz drugi zbiorą tęgie lanie ze strony ekipy uważanej wówczas za najlepszą na świecie. Już w szóstej minucie spotkania celnym uderzeniem z dystansu popisał się Ferenc Puskas, otwierając wynik meczu. Niespełna dwie minuty później było już 2:0 dla podopiecznych Sebesa, a nieporozumienie
pomiędzy bramkarzem Tonim Turkiem i obrońcą Wernerem Kohlmeyerem wykorzystał Zoltan Czibor. Niemniej jednak duch walki Niemców pozostał nienaruszony, co wyjawił w napisanej wiele lat później biografii kapitan, Fritz Walter: – „Patrzyliśmy na siebie zalęknieni, lecz nikt nie czynił wyrzutów „Kohliemu” i Toniemu. Zanim wznowiliśmy grę, Max Morlock stwierdził, że jeszcze nic nie jest stracone. Ottmar, również nie tracący nadziei, szepnął do mnie: „Fritz, tak trzymaj, możemy to zrobić!” Rzeczywiście, Niemcy nie potrzebowali wiele czasu na odpowiedź. Helmut Rahn przedarł się lewą flanką i oddał strzał. Jego uderzenie zablokował jeszcze Jozsef Bozsik, jednak dobitka Maxa Morlocka znalazła się już w siatce węgierskiego golkipera, Gyuli Grosicsa. Podopieczni Gusztava Sebesa byli murowanymi faworytami finału. Los chciał jednak inaczej. Zdobycie bramki dodało skrzydeł podopiecznym Herbergera i po kolejnych kilku minutach doprowadzili oni do wyrównania. Po rzucie rożnym wykonywanym przez kapitana, Fritza Waltera, piłka poszybowała na głowę nstojącego przy dalszym słupku Rahna, który wpisał się na listę strzelców. Wówczas rozpoczęła się prawdziwa bitwa, podsycana jeszcze przez deszcz, który
sprawił, że boisko było rozmokłe i ciężko się po nim biegało. Co ciekawe, do dziś, gdy potężna ulewa zmienia plac gry w bagno, określa się to mianem „Pogody Fritza Waltera”. –„ Świetna robota, panowie. W drugiej połowie nie pozostawcie im ani centymetra wolnego miejsca”
– tymi słowami zachęcał swoich podopiecznych w przerwie meczu Sepp Herberger. Węgrzy z kolei już tuż po wznowieniu gry zaatakowali z furią i wkrótce Posipal z Kohlmeyerem musieli wybijać piłkę z linii bramkowej. Strzelcy bramek – Puskas i Czibor oraz Nandor Hidegkuti tworzyli największe zagrożenie, jednak Niemcy biegali po całym boisku, ofiarnie blokując własnymi ciałami
niemal każdą próbę strzału. William Ling z Anglii sędziował ten mecz. Zdaniem Węgrów – kontrowersyjnie. Wreszcie nadeszła 84. minuta, gdy niemożliwe stało się realnym. –„Grają Niemcy, piłka na lewo do Schaefera. Piłka do Morlocka, jednak zablokowane podanie przez węgierską obronę. Bozsik, wciąż Bozsik przy piłce, madziarski prawoskrzydłowy. Traci piłkę na rzecz Schaefera! Schaefer dośrodkowuje w pole karne! Główka! Zablokowana! Jeszcze Rahn! Musi uderzać z dystansu! Rahn strzela!… Gol! Gol! Gol! 3:2 dla Niemców! Niemcy mistrzami świata! „– komentował dla jednej z niemieckich stacji radiowych wspomniany Herbert Zimmermann. Radość niemieckiego komentatora mogła być przedwczesna, gdyż niedługo potem piłka znalazła się w siatce Niemców, jednak angielski sędzia, William Ling, dopatrzył się spalonego Puskasa. Węgrzy
protestowali, jednak to nic nie dało. Zresztą nie pierwszy raz uważali decyzję arbitra za kontrowersyjną: uważali, że przy drugim golu dla Niemców Hans Schaefer nieprzepisowo powstrzymywał Grosicsa, zaś w ostatniej minucie gry domagali się karnego po faulu na Kocsisu. Ostatecznie jednak sędzia ignorował ich protesty. Tymczasem blisko 60 milionów niemieckich kibiców wsłuchiwało się z niepokojem w swoje radioodbiorniki, chłonąc każde słowo Zimmermanna. Wreszcie po kilku minutach padły zdania, na które tak czekali: – „Koniec! Koniec! Koniec! Koniec meczu! Niemcy są mistrzami świata!” Cud się dopełnił. Kto był bohaterem meczu? Zdecydowanie był nim zdobywca dwóch bramek w finale, Helmut „Boss” Rahn. Jego decydujące
trafienie do dziś jest uznawane przez wielu za najważniejszy gol, którego kiedykolwiek zdobył niemiecki piłkarz, nawet wliczając w to bramkę Gerda Muellera z mundialu w roku 1974 oraz karnego Andreasa Brehme z mistrzostw świata w roku 1990. O meczu– „Mimo wszystko wolę podchodzić z dystansem do tego sukcesu. To jednak fantastyczne uczucie, gdy drużyna odpłaca z nawiązką pokładane w niej zaufanie takim występem. To cudowne doświadczenie” –
selekcjoner Niemców, Sepp Herberger. Co było potem? Dla Niemców triumf na szwajcarskich mistrzostwach świata był zaledwie początkiem długiej drogi pełnej sukcesów, wśród których było
trzykrotne mistrzostwo świata (1954, 1974, 1990) i tyle samo tytułów mistrza Europy (1972, 1980, 1996). Od tej pory reprezentanci Niemiec nie opuścili żadnego wielkiego turnieju piłkarskiego. Tymczasem Węgrzy nigdy już nie zagrali w finale mundialu. Za to do triumfu na Igrzyskach Olimpijskich w 1952 roku dodali dwa kolejne, w latach 1964 i 1968… (informacje zaczerpnięte z Internetu) Początkowo celem utworu było przedstawienie pewnych faktów, które z pewnością były związane ze zmianami zachodzącymi w człowieku, kiedy beztroska młodość
przechodzi w bardziej świadomy i dojrzały okres życia. Nie ulega wątpliwości, że w obliczu największej próby całego pokolenia miałem zupełną świadomość, jak mało znaczące są moje własne, nie znane nikomu przeżycia. Moim celem nie było żadne porównanie. Ta myśl nie przyszła mi nigdy do głowy. Miał poczucie samego siebie, lecz w zupełnie innej skali, jak mała kropla przeciw gorzkiemu ogromowi oceanu. Poddał się urokowi kolejnej chwili i zaczął pisać nowelkę o Emilce. Emilka ma zaledwie czternaście lat, kiedy śmierdzący tchórz podający się za stryja strzela do jej ojca w  Sosnowcu, odbierając mu nie tylko życie, ale też konia i tysiąc złotych w żywej gotówce. Emilka opuszcza dom rodzinny, by….pomścić śmierć zamordowanego ojca. Przy pomocy jednookiego Roberta Cichego, najpodlejszego szewca w okolicy, ściga zabójcę,
zapuszczając się aż na terytorium Częstochowy… Ma to być jeden z najwyrazistszych głosów polskiej literatury, pokazujący nam prawdziwe męstwo młodzieży jutra. Tymczasem Maniuś włączył telewizor, na trójce dawano wieczorem mecz piłkarski Polska-Rosja. Co znaczą Mistrzostwa Europy 2012 w piłce nożnej, które odbywają się na Ukrainie i w Polsce? Maniuś otworzył die Zeit, w którym znalazł wywiad z Panem Lechem Wałęsą, legendarnym przywódcą robotników w 1980 roku, laureatem pokojowej nagrody Nobla: ”Mistrzostwa są dużą cyfrą dla nas Polaków. Nie bylibyśmy w stanie przygotować Igrzyska Olimpijskie w Polsce. Dla Euro została rozbudowana sieć dróg naszego kraju, lotnisk, dworców, stadionów. To jest ważne. Jeszcze czymś
ważniejszym wydaje się mi to, że musimy to sprawdzić do końca, przyjąć Europę. Turniej
pozwala Polakom się ścieśnić. To nam się udało bardziej, jak tego oczekiwaliśmy. Faktycznie przez dwadzieścia lat modernizacji kraju jeszcze nie rozwiązaliśmy wszystkich problemów, jakie odziedziczyliśmy po komuniźmie. Mieliśmy zmienić naszego życia, który ma kosztował dużo wytrzymałości. Musieliśmy zmienić całe nasze życie. Mamy dobre relacje z sąsiadującymi z nami
krajami. Ale jestem rozczarowany odnośnie zawodników, bo mogli osiągnąć więcej. Jest dobry zespół. Polska chciała pokonać Rosję – i na odwrót. Mieliśmy w przeszłości wiele konfliktów z Rosją. Naszej historii nie jest zmienimy. To wyjaśnia konflikt między fanami futbolu w Warszawie. Sport jest tylko sport, a czasami rzeczywistość objawia wyższe prawa . Nasz zespół był osłabiony,
Rosjanie najwyraźniej również. Czesi i Grecy z tego skorzystali. Istnieje powiedzenie: Gdzie dwóch się bije, tam trzeci korzysta.” W roku 1983 był Pan Wałęsa na spotkaniu Lechia Gdańsk- Juventus Turyn. Solidarność wówczas była zakazana. Akurat wrócił z internowania. Gdy ludzie zobaczyli Wałęsę na stadionie, zaczęli krzyczeć spontanicznie: Lech Wałęsa. Lech Wałęsa. To był
wielki dzień. Komuniści mówili, że nie istnieje opozycja w Polsce. Potem skandowano: Solidarność. Było nas wielu, chcieliśmy wolnej Polski i komuniści byli zszokowani. Faktycznie powinno się oddzielać politykę od sportu, ale czasem jest inaczej. Stadion był naszym miejscem wolności.”(wywiad Lecha Wałęsy dla „die Zeit” czerwiec, 2012)… W nienajlepszym humorze wrócił z dworu i zamknął się w pokoju; nie zgodziłby się z powiedzeniem, że „trzeci korzysta”. Od początku zresztą trzymał kciuki za Niemcami. Naraz poczuł, że opanowuje go metafizyka. Był zjedzony przez kłótnie codzienne… cdn.

Stanisław Barszczak, Jak nowa era, przy mnie zawsze była Polska!

Rzecz dzieje się dokładnie w połowie drogi między Częstochową a Krakowem. Ziemia Ząbkowska, tam stawiałem pierwsze kroki, i tam jest mój ślad na ziemi. Jak powiedziałem już nie raz, mieszkam obecnie w Olsztynie koło Częstochowy. Od Jasnej Góry w Częstochowie oddziela tę osadę Warta, która skraca sobie wiosną drogę i pędzi właśnie na ukos przez pola. Zresztą z rzeką to miasto miało wieczne kłopoty. Wreszcie zorganizowali się ludzie i usypali wały. Kiedy nie wylewała woda, ludzie pracowali w hucie Bieruta, znajdowali zajęcie w ginących już kopalniach rud cynku i ołowiu… Nie brakowało tutaj mozołu i ostatniego trudu. Ale smutek to najgorsza pora dnia; dziś trzeba daru „wewnętrznego wzroku“. Po naszych ojcach przejęliśmy wiarę w
Chrystusa, syna Boga, ale także odziedziczyliśmy Ducha świętego. Teraz musimy dziedziczyć
go z mocą, z wiarą; cała nasza potencja stanowi siłę ojczyzny. Przyszedłem pewnego wieczoru, i powiedziałem Damianowi, że zwiedziłem pół świata. Prawda, że rzucała mną wojna i że systematycznie przyzwyczajano mnie do zabijania, ale ja wszędzie rozglądałem się po ziemi za miejscem dla siebie i zawsze, ilekroć przeżyłem jeszcze jedno piekło w okopach świata, wychodziłem i patrzyłem, czy nie dałoby się tu żyć, gdy ludzie wreszcie się opamiętają i przestaną się zabijać. Ale takiego miejsca nigdzie nie było, niekiedy  nawet zdawało mi się, że już znalazłem coś takiego, niekiedy zastanawiał mnie jakiś krajobraz, rzeka na przykład z zakrętami, droga wysadzona drzewami wysmukłymi, podobnymi do topól, jakiś lasek brzozowy; stawałem wtedy i dumałem, ale rychło wypełzała skądś obcość i szedłem dalej ze swoim plutonem, z nim setki ludzi o tęsknotach podobnych i zabijanie wciąż trwało. I w taki sposób znalazłem się ostatnio nad Atlantykiem, aż na Wybrzeżu Kości Słoniowej, „przeszedłem” w samolocie pustynię Sahara w Algierii, wcześniej dotarłem byłem do Kairu, choć wciąż jeszcze nie doczekałem się końca
wojny, za to nieustannie powracam na ścieżki Via Ostia w Rzymie. Wydaje mi się, że jeśli nastąpi koniec wojny, to zastanie mnie gdzieś we wsi polskiej, koło Częstochowy. Tak się zaczyna dziać. I żyję koło Częstochowy, wreszcie zaczęto tutaj ludzi spisywać, sprawdzać, kto żyje, a kto umarł. Spisano wszystkich i zapytano, z jakich są krajów, a każdy mówił, co chciał i każdego „wywożono” do tej ojczyzny, która mu się najlepsza lub najbogatsza wydawała… Widzisz
Damianie, zapytali też i mnie. Powiedziałem, że jestem z Ząbkowic, z takiej wioski, która teraz prawie nie istnieje, bo starto ją z powierzchni ziemi; powiedziałem też, że jestem jednym z tych, którzy już tam po co wracać nie mają, bo jestem ostatnim człowiekiem z rodu Kościesza i mnie tylko śmierć nie dosięgła… Wysłuchali mnie ci ludzie, a potem zdecydowali, że pojechałem  do Rzymu, a więc do kraju, dla którego piękna stargałem młode życie… Potem było kilka godzin lotu samolotem…Postanowiłem zamieszkać przy Watykanie, a dlatego, że były tam zabytki, podobne do naszych kościołów, że był tam fragment muru do złudzenia przypominający krakowski Barbakan i dlatego, że stamtąd było najbliżej do Polski. Zacząłem pracować w jakimś
kombinacie chemicznym, tam poznałem „swoich” ludzi… Wspomnienia o ojczyźnie były coraz mglistsze, i tylko niekiedy odzywały się ostrym bólem gdzieś pod sercem, skurczem podobnym do bólu w zastarzałej ranie, gdzie w ciele utkwiło żelazo i obrosło mięsem, dając jednak znać o sobie w chwilach najmniej pożądanych… Więc to jest tak, że żyjesz rok albo dwa, że patrzysz na wszystko, co jest obce naokoło, z jakąś szczególniejszą uwagą, żeby wyeliminować tę
obcość, ale ci się to w końcu nie udaje i zaczynasz się czuć jak przybysz z obcej planety. I w końcu przychodzi moment, że zdaje ci się, iż nie wytrzymasz, że chcesz gdzieś uciec albo zacząć robić nagle coś takiego, co by rekompensowało wszystkie twoje nie spełnione tęsknoty i jeśli w tym momencie nie postanowisz czegoś ważnego, jeśli czegoś nie przedsięweźmiesz, to już
staniesz się raz na zawsze niczym, staniesz się nienawistny dla samego siebie… To
wiesz Damianie czysta prawda; a jak wyglądał ten moment w mym życiu? Stało się
to w czwartek  i chyba w marcu… I tego to wieczoru o wszystkim zadecydowała Mama… A więc powróciliśmy z Krakowa do Ząbkowic. W Ząbkowicach zakupiliśmy z mamą dom. Bardzo szybko zbiegli się panowie, fotografowali go, nazywali mnie Robinsonem, człowiekiem o wielkim
sercu, tym który wzgardził obcym dorobkiem, a skazał się w ojczyźnie na pracę  i przeciętność. Wyprowadziłem się, po trzech latach z chatki nic nie zostało, z miejsca z którego uczyniłem miejsce zamieszkałe… I tak jeszcze od czasu do czasu siedzę w reprezentacyjnym gabinecie Ząbkowskiego Domu Kultury, pomyślę o wielkim, reprezentacyjnych ośrodkach wypoczynkowych nad jeziorem Pogoria, wybudowanych wspólnym wysiłkiem przemysłu i władz terenowych. Przystań kajakowa, kawiarnia-bar. Bywało się tutaj, a jakże… Ale ja nie przestałem jeździć po świecie. Podróże samolotem ukierunkowywały mnie co pewien czas ku lotniskom w Warszawie, Poznaniu, Wrocławiu, Krakowie i Pyrzowicach. Tym razem znów wybrałem się do Warszawy, bo miałem lecieć do Rzymu.  Prosto z pociągu poszedłem na spacer. Wciąż jakby poznaję nowe dzielnice stolicy; a ponieważ nikt z mojej rodziny nigdy nie dawał mi lekcji historii o tym mieście niezwyciężonym, musiałem się uczyć wszystkiego w oparciu o własne zdolności i wspomnienia. Najpierw więc było Nowe Miasto. Dostojne, z pustym Rynkiem, z jasnym kościołem Sakramentek
przycupniętym od strony Wisły. Potem szedłem za murem miejskim ku Wiśle, podziwiałem ongiś wzniesione budowle na wysypisku śmieci. Stałem chwilę na rynku. Kiedy wszedłem na Kreta w mojej duszy jakby pojaśniało, a już bardzo pogodne myśli miałem na Brzozowej, bo właśnie stałem przed domem, gdzie niegdyś Polonia Gojawiczyńska pisała „Dziewczęta z Nowolipek”. Zdawało mi, że od razu wokoło mnie ustawiły się rzędami siostry nowicjuszki z pobliskich klasztorów, że one nieustannie modlą się za mnie. Kiedy wszedłem na Stary Rynek
rozpoznawałem  na nowo kawiarnię literacką, odnowione kamienice wycackane troskliwie przez architekta i rzemieślników, potężne przez swą statyczność jak na urągowisko całej wojnie i
wszystkiej śmierci na świecie. Tym razem po południu udałem się w stronę łazienek; wydawało mi się, że za oknami w salach spacerują król Stanisław i jego goście. Wracałem kierując się ku pałacowi kultury i nauki. Chyba nikt nie zauważył tej mojej przechadzki… Tylekroć chodziłem już Nowym Światem, Krakowskim Przedmieściem i uliczkami Starego Miasta, tylekroć tamtędy łaziłem, ale ten wieczór, kiedy szukałem domu Damiana, był zupełnie inny i chyba dopiero
tę część Żoliborza poznałem naprawdę. Bo musiałem oglądać wnikliwie każdy dom jak turysta z daleka, musiałem patrzeć na numery, bramy, drzwi i wejścia. Stąd zapamiętałem, gdzie jaki murzynek figlarnie nad bramą przymocowany, gdzie jaki zegar, gdzie tłuściutki anioł z trąbą zastygłą w bezruchu. Aż znalazłem dom Damiana. Jego rodzina przygotowywała się już do popołudniowej sjesty, więc wypiłem tylko herbatę przed osobistym obchodem miasta. Nachodziłem się po mieście, przemierzałem raz jeszcze Rynek Staromiejski, Piwną, Nowy Świat i
Świętokrzyską, by ostatnio wrócić do Łazienek przechodząc obok znanej mi z telewizji
sylwetki Chopina. Ale wszystkiego jeszcze nie widziałem. A to tylko część. „Ty jesteś ojczyzno, jak płomień wysoki, jak dzień, co ludowi zabłysnął, to morze szumiące, te górskie potoki, to niebo- to ty jesteś ojczyzno”.  Za dużo obok mnie obcości, ale ja nie zwracam uwagi na nią, Bogu dzięki. Pochodzę z wioski, która była najpiękniejsza na świecie, a teraz jest największym kretowiskiem na ziemi. Kiedyś stąd odszedł mój wujek, teraz czy jego tylko śmierć nie dosięgła. Przed sześciu laty dopadła i jego, wujek Jerzy zmarł w Zielonej Górze, by tam zapisać niejako na kamiennej kartce tę jedyną wieść o naszych ojcach i matkach, o spalonych losach i chatach,
i o tych, po których zginął wszelki ślad. Rola miasta bywa głucha na ten apel: „nie burzcie ołtarzy przeszłości”. Czy jest możliwe, żeby miłość przyszła tak nagle? Jestem z Tobą mamo na Ząbkowskim cmentarzu- ponieważ nie potrafię trzymać się z boku. Ale mieszkam już w Olsztynie, bo teraz stąd najbliżej do Polski jutra, a wiadomości wieczorne zaczynają się migawką filmową z widokiem ruin olsztyńskiego zamku. A przed oczyma mam kontur Lechistanu, Polski z Wawelem,
widok barwnego lasu, stojących dźwigów, świateł choinki, pisanek. Jakbym słyszał hejnał z wieży mariackiego kościoła w Krakowie. I widzę na jawie pomnik kard. Stefana Wyszyńskiego, prezydenta Warszawy Stefana Starzyńskiego: „a więc wojna, nieprzyjaciel wdarł się na naszą ziemię, musimy walczyć do zwycięstwa.” Orlęta lwowskie symbolizuje chłopiec z za dużym hełmem na jego małą główkę. Chciałbym dyskutować o ideach tej ziemi, i doskonalić duszę. Wieczorem zapach bzu staje się intensywniejszy. Damianie, gdy tylko będę mógł, poślę po ciebie. On już nie żyje, wiem, próbował sięgną zbyt wysoko. To zaś wszystko przypomina mi Cytadela w Poznaniu, pomnik armii „Poznań”. Właściwe Polsce, i to jest jej ostatnie piękno, szczypta bohaterstwa.”Beze mnie nic nie możecie uczynić, ze mną wszystko”. Rzeczpospolita, zwłaszcza w stuleciach XVII-XVIII toczyła wojny bez ustanku. Z pośród siedmiu największych zwycięstw Polski wymieniłbym Grunwald, Kircholm, Kłuszyn, Chocim, Wiedeń, Cud nad Wisłą, Wizna, Monte Casino… Bohaterzy przydawali tylko jej chwały… Na całym świecie trwa walka o ochronę przyrody przed grożącą jej zagładą ze strony szybko postępujących procesów urbanizacyjnych i przemysłowych. Akcja ratowania przyrody od lat prowadzona jest energicznie w Polsce. Pamiętam jak w latach siedemdziesiątych całą klasą wywożono nas autobusem do Strzemieszyc i w niedzielę tam właśnie sadziliśmy nowe drzewka. Olbrzymie tereny hałd rozciągające się na wielokilometrowej przestrzeni w samym sercu Śląska, między Katowicami a Chorzowem, są dzisiaj pięknym Parkiem Kultury i Wypoczynku. W sąsiedztwie wspomnianych Strzemieszyc w latach mego dzieciństwa wybudowano hutę „Katowice”(wrzesień1972-grudzień1976). Ale także wewnątrz wydziałów tego kombinatu metalurgicznego zaprojektowano podobne do palmiarni oazy zieleni i wody. Kojący szum fontanny, nasycone tlenem powietrze- zostały wkalkulowane w nową inwestycję z równą powagą jak urządzenia umożliwiające prowadzenie procesu konwertorowo-tlenowego w stalowniach. Budowniczym huty „Katowice” nie ustawiono baraków. Dano im estetyczne, o lekkiej konstrukcji, trzy- lub pięcio- kondygnacyjne budynki, które później służyć będą administracji huty. Huta „Katowice” nie pojawiła się więc w punkcie odciętym od świata wielokilometrowym pierścieniem bezdroży… Polska mojej młodości to także Port Północny, który dla Polski Ludowej stał się czymś więcej niż Gdynia dla Drugiej Rzeczypospolitej. Chodziliśmy po piasku, który niedawno był dnem, po terenie, który niedawno był morzem. Pierwsze statki weszły do Portu Północnego w 1974 roku, o dwa lata wcześniej, niż pierwotnie planowano. Wszystko co najciekawsze, jest ukryte przed ludzkim okiem pod wodą. Dyrektora „Hydrobudowy” nazywają admirałem: czy jest w Polsce inne przedsiębiorstwo budowlane, które by miało 17 holowników, nie licząc barek i innego sprzętu pływającego? O paręset metrów od falochronu stoją ruiny umocnień Westerplatte, którego obrona była czymś więcej, niż tylko operacją wojskową. Port Północny jest także czymś więcej niż operacją budowlaną… Jak powiedziałem ruszyłem już na podbój świata, bo przed laty ujrzałem na polskiej ziemi jedną rodzinę Bożą. Jednak z każdym rokiem własnego życia nie zapominam odkryć coś nowego w krajobrazie z wiejskim, rodzimym, kolorowym pejzażem, w wizytówkach odwiedzanych polskich miast: Poznania, Warszawy, Wrocławia. Raz to jest przejazd samochodem przez „zapomnianą” wioskę, innym razem przejście nową ulicą miasta. Ostatnio poddałem się urokowi Poznańskiej Cytadeli. Odnajduję tam jeszcze co prawda nieliczne, ale wymowne znaki mojego dzieciństwa… W epoce, którą reprezentujemy dzisiaj bazujemy na elektronice. Rodzina komputerów stale się powiększa; wszystko to ogromnie usprawnia pracę. Można więc powiedzieć, że przyszłość należy do komputerów. Są one niezbędne przy zarządzaniu nowoczesną gospodarką- są prawdziwymi przyjacielami ludzi w ich dążeniu do nowoczesności. Mówimy o ojczyźnie, którą uosabia Kościół św. Elżbiety z wrocławskiego rynku, ulica Piotrkowska w Łodzi, Jasna Góra Zwycięska z Częstochowy, ale także prawosławna Grabarka, limby nad Morskim okiem, ale również każdy brzask, który jest niczym poczęcie nowego roku, i każdy dzień, uosabiający nasze nowe narodziny. Tą ojczyzną będzie miejsce jedyne na ziemi, czy to wioska czy miasto, owa cytadela Ząbkowska, której pomnik chciałbym jeszcze wystawić. (autorski zapis na marginesie podręcznika do języka polskiego z 1975 roku. Wybór i opracowanie Stanisław Aleksandrzak, Elżbieta Zielińska)

^{Stanisław Barszczak, Abidżan z żywym rynkiem i nocnymi scenami,}

Wydaje mi się, że znałem cię wystarczająco dobrze, Pawle, prawniku z Afryki. Więc zdążam twoją drogą, do obecnego Damaszku, teraz na Wybrzeżu Kości Słoniowej, w dalekim Abidjanie. Wspólnie mamy zapewnić ludziom lepsze warunki życia. Spektakularnie odjechałeś do Kanady, a ja osobiście muszę zabiegać o przeforsowanie sprawy „fundacji charytatywnej”, pomocy dla ludzkości w naszych czasach. Mój prawnik z Abidjanu (Mr Paul Ikeotuonye +2252245-7821;
fax +2250868-6149; mobile +2256651-2155) pisze mi, że powinienem wiedzieć, że fundusz, którego właścicielem pozostaję od 23 października 2009 roku (jego właścicielka, pani Susan Morgan poszła do sądu i przepisała go na mnie) „został zatrzymany” i nie ma sposobu, żebym  mój fundusz, który z uwagi na kooperacje banków znalazł się w Londynie, mógł natychmiast przejąć. W dniu 15 lipca 2011roku, po dużych opłatach jednak zyskałem  „Insurance certificate”(polisę ubezpieczeniową) , ów dokument który chroni „mój Fundusz” (ważny od 1września 2011 do 15 września 2012 roku) , sprawdzony i opieczętowany moim  imieniem i nazwiskiem, i przez ministerstwo ubezpieczeniowe Europejskiego Związku w Zachodniej Afryce, akceptowany przez wszystkie zapisane autorytety. Tym samym nie może on być przesłany na konto w innym państwie. Mój prawnik nieustannie pytał o to, jak pan załatwił sprawę z
angielskim urzędem „the Financial Reporting Council”(finansowa rada nadzorcza), a ponieważ znalazł inne rozwiązanie, bo dyrektor ministerstwa w Ghanie  mówił mu o mniejszych opłatach za dokumenty i konto w banku. Więc zabraliśmy dokumenty z Urzędu w Londynie i przesłaliśmy z powrotem do Abidjanu. Pisałem do różnych instytucji, prosząc o pomoc finansową, ale na próżno, żeby szybciej przejąć mój fundusz. Światowa gospodarka ma swój własny interes, i kieruje się innymi zasadami. Zapłaciłem za podpisy na moich dokumentach, złożone w moim imieniu, także za opłaty transferowe, tranzytowe, za prowadzone konto. W dniu 11 Marca 2012 podjęliśmy decyzję, mam jechać do Abidżanu  i osobiście nadzorować  przejęcie mojego funduszu. Niezbędne
dokumenty są już podpisane, złożone w ministerstwie OKUKO  na Wybrzeżu Kości Słoniowej leżą tam, wymagają tylko ostatniej opłaty. Mój prawnik miał mnie odebrać na lotnisku w Abidjanie w
dniu 08 czerwca 2012 roku i pilotować moją sprawę. A oto adres mojego prawnika w Abidżanie. Oddelegowany przez fundatorkę Panią Susan Morgan, prawnik w służbie: Główny Prokurator, Barrister, adwokat Paul ikeotuonye. Paul ikeotuonye & bassociates law chambers. (advocates & solicitors at law) 71 Reveria colf  rue de la paix , plot 47 bp 01  4104; abidjan 01 cote divoire; phone:0022508686149; <paul_firm@yahoo.com>  Jeśli jest coś, co nie lubię, to jazdę na szynach w powietrzu nad osamotnionym miastem. Więc, kiedy znalazłem się już tam, na kontynencie afrykańskim, nie omieszkałem spojrzeć na ten kraj,  na miasto Abidżan z
bliska. Wybrzeże Kości Słoniowej, po francusku Côte d’Ivoire przez wiele lat cieszyło się stabilnością polityczną, będąc wzorem afrykańskich demokracji. W 2002 roku sytuacja diametralnie się zmieniła – w wyniku zbrojnego buntu kraj podzielił się na kontrolowane przez rząd w Abidżanie południe i rebeliancką północ. Źródłem konfliktu była dyskryminacja polityczna zamieszkiwanej głównie przez ludność napływową północy. Teraz, pomimo prób zjednoczenia, północ ze stolicą w Bouaké, pod szyldem Nowych Sił (Forces Nouvelles) pozostaje w secesji. Wybrzeże Kości Słoniowej jest krajem o powierzchni i kształcie zbliżonym Polsce. Większą jego część stanowią niziny, przechodzące z zielonych lasów południa do suchej sawanny na północy. Niewysokie góry można znaleźć jedynie w regionie Man, przy granicy z Liberią i Gwineą. Wybrzeże Kości Słoniowej leży w tej samej strefie czasowej co Londyn, a więc godzinę wcześniej
w stosunku do Polski. Gdy w Abidżanie jest południe, w Polsce jest już pierwsza. Nie stosuje się zmiany czasu z zimowego na letni i na odwrót. Dzień trwa tutaj średnio prawie trzynaście godzin. Najdłuższe dnie są w czerwcu, świta wtedy o 5:40 a zmierzcha o 18:50. W grudniu, gdy dnie są najkrótsze, widno jest od 5:50 do 18:30. Klimat Wybrzeża Kości Słoniowej charakteryzuje podział na pory suche i deszczowe. W pasie nadmorskim, na południu, występują dwie pory deszczowe – pierwsza od maja do czerwca oraz druga, przypadająca na październik. Na północy opadów jest mniej a sezon deszczowy jest tylko jeden, od maja do czerwca. Oprócz pory deszczowej,
czynnikiem, który warto uwzględnić podczas planowania podróży do Wybrzeża Kości Słoniowej jest wiejący z północnego-wschodu Harmattan (wiatr znad Sahary niosący z sobą pustynny pył). Jego wpływ jest największy na północy kraju, w okresie od grudnia do lutego. Do przekroczenia granicy Wybrzeża Kości Słoniowej niezbędna jest wiza. Nie ma możliwości uzyskania jej na przejściu granicznym, w tym na lotnisku w Abidżanie. W Polsce, wizy Wybrzeża Kości Słoniowej wydaje Ambasada Republiki Francuskiej w Warszawie. Wybrzeże Kości Słoniowej leży w obszarze występowania malarii. Zagrożenie zachorowania na tą chorobę występuje przez cały rok. Ponadto, w kraju występuje ślepota rzeczna (schistosomatoza / Bilharzia), denga oraz szereg chorób „brudnych rąk”. Przyjeżdżając do Wybrzeża Kości Słoniowej, na granicy może zostać sprawdzone posiadanie ważnej szczepionki na żółtą febrę. Musiałem się zaszczepiś. Wybrzeże Kości Słoniowej, wraz z Beninem, Burkina Faso, Gwineą Bissau, Mali, Nigrem, Senegalem i Togo należy do unii monetarnej Afryki Zachodniej BCEAO. W całej strefie unii środkiem płatniczym
jest jeden pieniądz – frank CFA (czyt. sefa). Trzyliterowy kod międzynarodowy CFA to XOF. Oficjalnie, CFA jest związane z euro kursem 100 CFA za 15 eurocentów (1 euro = 666 CFA). Rzeczywisty kurs wymiany jest jednak niższy, od 630 do 660 CFA za euro. Wymiana innych walut obciążona jest dodatkowymi prowizjami, więc lepiej brać euro. Bieżące kursy (stan na maj
2007): 1 $ = 465 CFA; 1 € = 660 CFA. Jeszcze niedawna pomiędzy rebeliancką północą a południem kraju panował pat. Oba obozy oddzielał pas buforowy, do niedawna patrolowany przez żołnierzy ONZ (teraz mają to być wspólne patrole obu stron). Dzisiaj tylko sporadycznie dochodzi do gwałtownych demonstracji pro-prezydenckich milicji w Abidjanie, może też przejechać
kawalkada samochodów z „pierwszą Damą” Wybrzeża Kości Sloniowej, żoną prezydenta Allassane Ouattary. Niekiedy prowadzi to do paraliżu miasta – wjazd jak i wyjazd z Abidżanu może być wtedy blokowany przez służby bezpieczeństwa. Przed wyjazdem warto zapoznać się z aktualną sytuacją w kraju. Świeże wiadomości można znaleźć w dziale Wiadomości z Afryki lub w obcojęzycznych serwisach informacyjnych wymienionych w Źródłach. Na co dzień, bardziej dokuczliwe od przepychanek politycznych są dwa inne zagrożenia: łapówkarstwo na czekpointach oraz drobna przestępczość. Te ostatnie ograniczone jest właściwie do Abidżanu (więcej w dalszej części relacji) oraz strefy buforowej pomiędzy północą a południem. Punktów kontrolnych na
drogach jest dużo, w strefach przygranicznych nawet co kilkanaście kilometrów. O ile wzdłuż głównej drogi z Abidżanu do Yamoussoukro traci się głównie czas, to na drodze z Abidżanu do granicy z Ghaną łatwo jest stracić również i pieniądze. Preteksty do nielegalnego wymuszenia opłaty za przejazd są różne. Sytuację komplikuje fakt, że w przypadku oporu z naszej strony, kierowcy autobusów mogą pozostawić nas z bagażem przy drodze a sami z reszta pasażerów pojechać dalej. Język francuski jest językiem urzędowym Wybrzeża Kości Słoniowej. Najbardziej rozpowszechnionym językiem rodzimym jest Jula. Poza nim, na północy dominuje język Mande, na południowym-wschodzie Kwa i na południowym-zachodzie Kru. Jechałem na przykład w taksówce, w której pasażerowie i kierowca między sobą mówili w języku Jula. Kafejki internetowe powinniśmy znaleźć we wszystkich większych miastach kraju. Jakoś połączenia jest zwykle
zadowalająca. Godzina dostępu do Internetu kosztuje od 500 do 1 000 CFA. By skorzystać z połączeń telefonicznych należy udać się do jednego z biur CI Telecom lub małych punktów oferujących tego typu usługi. W miejscach publicznych, jak również na przystankach autobusowych dostawcy „rozwiązań IT” sami szukają klientów – obok sprzedawców gotowanych jajek i szaszłyków kręcą się panowie z telefonami bezprzewodowymi i komórkami zachęcając pasażerów do skorzystania z ich oferty. To nowe zjawisko, rozprzestrzeniające się szybko w
całej Afryce. Międzynarodowy numer kierunkowy Wybrzeża Kości Słoniowej to 225.
Osobiście kupiłem kartę Sim firmy MTN.(www.mtn.ci) Użytkownicy wszystkich polskich sieci komórkowych mogą używać swoich aparatów w roamingu. Aparaty z sieci Ery i Plusa mogą korzystać z lokalnej sieci Orange i Telecel. Polski Orange wykorzystuje łącza Loteny i miejscowego Orange. Komunikacja międzymiastowa Wybrzeża Kości Słoniowej jest dobrze rozwinięta. Do wyboru są duże autobusy, minibusy, busz-taxi oraz pociąg. Czas jazdy wydłużają częste kontrole, podczas których pasażerowie wysiadają z pojazdu, przechodząc w szeregu obok urzędnika sprawdzającego dowody tożsamości. Ze względu na wygodę podróżowania oraz odjazdy zgodne z rozkładem, autobus jest najdogodniejszym sposobem na poruszanie się po kraju. Autobusy odjeżdżają z wyznaczonych miejsc gare routieres. Miejsca te, które jak np. w Abidżanie, są odgrodzone murem od reszty placu autobusowego, stanowią lokalną oazę spokoju
(do środka nie są wpuszczani obnośni sprzedawcy oraz naganiacze na mniejsze minibusy). Autobusy kursują głównie pomiędzy większymi miastami. W przeciwieństwie do autobusów, minibusy i busz-taxi odjeżdżają dopiero po skompletowaniu wszystkich pasażerów. Odjeżdżają z tych samych placów autobusowych co autobusy i docierają głębiej w prowincję. Litr benzyny kosztuje 545 CFA, oleju napędowego 615 CFA. Stołując się w przydrożnych barach, których nie brakuje, podstawą diety będzie spaghetti lub ryż z sosem a na śniadania znane z innych frankofońskich krajów Afryki bagietki. Urozmaiceniem są miejscowe specjały, takie jak kleisty, podobny do ghanijskiego fufu, foutou czy też przyrządzony z gotowanych bananów aloco. Do wymienionych wyżej dań można dołożyć porcję mięsa lub ryby. Browar Solibra w Abidżanie produkuje cztery gatunki piw. Najpopularniejszy jest znany z innych krajów regionu Flag (5.2
% alkoholu) oraz lokalny Bock (4.8 %). Rzadziej spotyka się warzonego na licencji Guinnessa (7.5 %) i Tuborga (5.5 %). Standardowo piwo podawane jest w butelkach o pojemności 0.65l. Zamawiając duże piwo (grosse) trzeba być przygotowanym na dużą butle z litrem piwa w środku. Zakupy: Woda 1.5l – 500 CFA; cola – 300 CFA; kawa lub herbata – 100 CFA; piwo 0.65l – od 500 do 600 CFA; bagietka – 100 CFA; kanapka z bagietki – od 200 do 300 CFA; talerz makaronu lub ryżu z sosem (bez wkładki mięsnej) na ulicy – od 150 do 350 CFA; posiłek w taniej knajpce – od 500 do 1 000 CFA. Podczas mojej wizyty w Abidjanie bywałem przede wszystkim w dzielnicy Bietry, w College de Notre Dame d’Afrique, w którym pracuje mój przyjaciel, brat Dariusz Purgal. Abidżan (fr. Abidjan) – największe miasto i główny port morski Wybrzeża Kości Słoniowej, do 1983 stolica państwa. Położone na południu kraju, nad Zatoką Grand Bassam. Zespół miejski w 2002 liczył 3,9 mln mieszkańców. Abidżan leży wzdłuż laguny Ébiré, która od zatoki Gwinejskiej i
oceanu oddziela mierzeja Virdi Plage. Mieszkańcy miasta Abidżan opowiadają ciekawą historię na temat powstania nazwy miasta. Mówi się, że stary człowiek wrócał z drzewem w rękach, prawdopodobnie dla ugaszenia pożaru lub pobudowania nowego domu. Gdy go zobaczył europejski podróżny, który zgubił się w tutejszych lasach i zapytał o nazwę najbliższej miejscowości, stary człowiek przeraził się tym pytaniem, i pomyślał, że został zapytany o to, co on tam robił. Zrzucił z rąk drzewo i zaczął krzyczeć: “tchan me bidjan”. Europejski podróżny uwierzył, że to była nazwa tej miejscowości. I tak  Abidżan wyszedł na arenę dziejową. Abidżan, z
racji na swą nazwę zazwyczaj jest utożsamiany z podróżnymi. Z jednej strony jest to tętniące życiem miasto, wielopiętrowe konstrukcje, inteligentne butiki, szykowne damy z klekoczącymi, wysokimi obcasami, zdążającymi do cztero-gwiazdkowych restauracji, przyrównywanie go do Paryża zachodniej Afryki, jest jednak mocno przesadzone Z drugiej strony są żebracy, uliczni straganiarze, a teraz  żołnierze z bronią, którzy zdają się wślizgiwać się tutaj z innego świata.Choć stolicą Wybrzeża Kości Słoniowej jest Yamoussoukro, to Abidżan pozostaje największym miastem. Tutaj znajdują się ambasady, ministerstwa oraz główne międzynarodowe lotnisko kraju. Abidżan to afrykańska metropolia z około pięcioma milionami mieszkańców.
Położona na skraju laguny otacza liczne zatoczki, połączone ze sobą mostami. Centrum
miasta stanowi dzielnica Plateau, mieszcząca wysokie budynki, banki, kafejki internetowe i lepsze restauracje. Na północ od Plateau leży chaotyczna dzielnica Adjamé, z niską zabudową, bazarem i głównym placem autobusowym miasta. Adjamé jest również siedzibą pro-rządowych milicji, które od czasu do czasu wymachują karabinami przed nosami swoich przeciwników. Na południe od Plateau, połączona zeń dwoma mostami leży Treichville, dzielnica z kiepską reputacją i tanimi
hotelami. Niegdyś Abidżan zwany był „Paryżem Afryki”, teraz uchodzi za jedno z mniej bezpiecznych miast kontynentu pod względem drobnej przestępczości. Nie jest jednak aż tak źle, kto był w Nairobi lub Dakarze poradzi sobie również doskonale w Abidżanie. Rabusi najpewniej można spotkać na obu mostach łączących Plateau z Treichville. Abidżan wyróżnia się spośród innych stolic Afryki Zachodniej interesującymi przykładami nowoczesnej architektury, w tym wysokich budynków w centrum miasta. Ciekawsze z nich to Katedra Świętego Pawła,
budynek Ministerstwa Poczty i Telekomunikacji czy 15-to piętrowa La Pyramide. Czy można przenocować w Abidjanie? Ależ tak. Tanie hotele mieszczą się w bardzo afrykańskiej charakterem dzielnicy Treichville. Pokoje kosztują 4 000 CFA z wentylatorem i 3 500 bez. Do dyspozycji jest prysznic i balkon. A jak przedstawia się sprawa jedzenia. Autentyczne i niedrogie jedzenie serwują kobiety naprzeciw Katedry Św. Pawła, na terenie Cité Administrative. W mieście
jest też wiele punktów serwujących przy drodze przekąski czy talerze spaghetti. Wymienione wyżej tanie hotele na parterze prowadzą bary z piwem. Odnośnie komunikacji, to pomiędzy dzielnicami Treichville, Plateau i Adjamé ze względów bezpieczeństwa poruszałem się taksówkami. O dziwo, taksówki w Abidżanie jeżdżą na licznik, dzięki czemu przejazdy są niedrogie: Adjamé-Plateau 950 CFA, Plateau-Treichville 1 000 CFA. Kierowcy taksówek podczas jazdy przez dzielnice Adjamé i Treichville zamykają okna i chowają telefony komórkowe, by nie były widoczne. Nie wszyscy chcą też jechać przez mosty z Plateau do Treichville. Autobusy
do Yamoussoukro odjeżdżają z Gare Routière d’Adjamé – chaotycznego połączenia targowiska z placem autobusowym. Bilet kosztuje 4 000 CFA, autobusy odjeżdżają w dzień, co każdą pełną godzinę. Dystans około 250 km, jaki dzieli oba miasta, pokonuje się w cztery i pół godziny. Po drodze jest pięć czekpointów. Na każdym trzeba wysiąść i okazać paszport. Autobusy do Aboisso, w drodze do Ghany, kosztują 1 700 CFA. Przyleciałem z Tunisu na Lotnisko Abidjan International,
które jest bardzo nowoczesne, jak na afrykańskie standardy. Przy przylocie z Liberii procedury lotniskowe trwały krótko i przyjemnie. W hali przylotów jest kilka punktów, w których można wymienić pieniądze po normalnym kursie. Tuż przy wyjściu z budynku czeka w kolejce rząd taksówek – za przejazd 15 km do miasta żądano 6 000 CFA, ale łatwo przekonałem kierowcę do
jazdy „na licznik”. Za kurs zapłaciłem 4 500 CFA. Hotel, w którym zatrzymałem się nazywa się „La cote du repos”. Znajduje się nad samym Oceanem Atlantyckim, na drodze z Abidjanu, w pobliżu lotniska, na południe w kierunku Grand Bassam, miasta-pierwszej stolicy Wybrzeża Kości Słoniowej. Hotel wynajmuje tanio pokoje, za sześć noclegów ok. 210 Euro. Hotel oferuje proste pokoje z wiatrakiem i prysznicem. Na miejscu jest baru a do najbliższego sklepu trzeba podejść do głównej ulicy. Sprawdziłem również inne miejsca w okolicy. Hotele w Abidjanie, które
wyglądają lepiej od miejsca, w którym się zatrzymałem, najtańszy pokój kosztował tutaj 4 000 CFA. Abidjan posiada knajpy-maki. Szeregi sprzedawców jadła rozstawiają swoje kramy przy głównych ulicach, zwłaszcza rano i po zmroku. Ponieważ okolice hotelów zamieszkują głównie muzułmanie, jedyny lokal z piwem w tej dzielnicy to pizzeria czynna tylko do godziny
21:00. Większy wybór barów można znaleźć trochę dalej, za Gare Routière lub w dzielnicy Habitat, gdzie mieszka więcej chrześcijan. Jaka jest komunikacja? Nowy dworzec autobusowy jest teraz obok banku BICICI, autobusy do Abidżanu odjeżdżają co każdą pełną godzinę (4 000 CFA, cztery i pół godziny jazdy), pierwszy o 6 rano. Transport na północ, do Bouaké można znaleźć równie łatwo. Stamtąd jeździ się dalej na północ. Dzięki poznaniu wcześniej na drodze mailowej Księdza Pallotyna Stanisława Skuzy, mogłem podczas mojej wizyty w Abidjanie odwiedzić Yamoussoukro. Ksiądz Pallotyn pisał do mnie: „Przewielebny Księże, dziękuję za mail. Bazując
na wcześniejszej korespondencji (fax) liczylem ze bedzie ksiadz u nas na Uroczystosci Bozego Ciala. Prosiłbym o zadzwonienie do mnie jak Ksiądz będzie w Abidjanie, albowiem bywam tam często w celu załatwienia różnych spraw. Jeśli by Ksiądz miał wziaść autobus to radzłlbym wziaść UTB przedsiebiortwo (niedaleko lotniska (ok 2km) w dzielnicy Marcory jest jeden ich dworzec autobusowy) albowiem ich samochody są bardziej sprawne. Po przyjedzie do Yamoussoukro prosiłbym o zadzwonienie do mnie żebym mógł wyjechać po Ksiedza na dworzec. Zapraszam
oczywiście do nas na posiłki i jest możliwość pozostania kilka dni w naszym domu. Podaje jeszcze raz moje numery (00 225) 07 87 60 06 lub 01 18 90 22 : to są komórki i linia bezpośrednia: 30 64 21 47. Z pozdrowieniami  Stanisław SKUZA.” A ja napisałem do niego tym razem to, co następuje:” Czcigodny Księże Rektorze Stanisławie. Mam rezerwację pokoju w hotelu (numeru rezerwacji ‘PM7212585’ i kod anulowania ‘F96AE715’ hotel la cote du repos), voie Express de Bassam,26; Abidjan; tel. 0022506602291. W sumie 202.50 Euro, za sześć noclegów (08-14.06.2012). Bezpłatne anulowanie jest możliwe do 2012-06-06, 18:00. Obowiązuje czas lokalny hotelu. Hotel info.00499115983216. I nie wiem co zrobić. W dniu 15 maja napisałem też do Jego
Ekscelencji Księdza Biskupa Marcellina Yao Kouadio, Biskupa Yamoussoukro, że będę w niedzielę (10 czerwca 2012 roku). W takim razie po dzisiejszej informacji w sobotę spotkam się z Bratem Marianistą, zaś w niedzielę możliwie najwcześniej rano wziąłbym autobus UTB, w dzielnicy Marcory i przyjechałbym do Yamoussoukro. Gdyby była możliwość pozostania do środy (13 czerwca), to byłbym bardzo wdzięczny, ale musiałbym wcześniej wiedzieć o cenie nocy i posiłków. W dniu 14 czerwca muszę spotkać się w związku z pewną fundacją  z przedstawicielami pewnej firmy w Abidjanie, i następnej nocy, tj. 15 czerwca wracam przez Tunis, Rzym, do Polski.
Najserdeczniej pozdrawiam Ojca Rektora, również Przewielebnego Księdza Biskupa. Oczekując pilnie na mail załączam wyrazy szacunku.  stanisław Barszczak. Tak więc byliśmy w kontakcie telefonicznym, dzięki czemu ksiądz Pallotyn znalazł mnie w hotelu nad Atlantykiem, a następnie zawiózł samochodem do Yamoussoukro. W “domu papieskim” byłem pod wrażeniem łazienki z wielokierunkowymi natryskami, wanna stała pośrodku. Bazylika, cud naszej epoki. A zacznijmy od początku. Dwustutysięczne miasto, a więc dwudziestokrotnie mniejsze niż Abidżan, Yamoussoukro jest oficjalną stolicą Wybrzeża Kości Słoniowej. Do tej rangi miasto podniósł Félix
Houphouët-Boigny – pierwszy prezydent niepodległego państwa – była to jego rodzinna wioska. Yamoussoukro słynie z największej świątyni chrześcijańskiej świata. Jest nią wybudowana również przez Félixa Houphouët-Boigny, w 1990 roku bazylika. Basilique de Notre Dame de la Paix de Yamoussoukro, była wzorowana na rzymskiej Bazylice Świętego Piotra, od której
jest jednak większa i wyższa. Wszystko to w sąsiedztwie afrykańskiego buszu. Świątynia znajduje się na północnym skraju miasta. Ma też zaplecze gospodarcze z baranami i drobiem. Wejście na teren bazyliki odbywa się poprzez bramę w południowej części ogrodzenia i kosztuje 2 000 CFA
(cena zawiera obowiązkowego przewodnika; podczas niedzielnego nabożeństwa wchodzi się za darmo). W niedzielę 10 czerwca 2012 roku wypadła tutaj liturgiczna Uroczystość Bożego Ciała. Brałem udział w głównej uroczystości, mówiłem kazanie w języku francuskim, następnie ruszyliśmy w procesji z Najświętszym Sakramentem do czterech ołtarzu wokół Bazyliki, przy akompaniamencie murzyńskich śpiewów. Towarzyszyła nam przepiękna pogoda. Po obiedzie zwiedziłem hotel „Prezydent”, z księżmi Pallotynami Cezarym i Janvier odwiedziliśmy
katolickie domy byłego burmistrza Yamoussoukro i wielodzietnej rodziny Pana Kościelnego z Bazyliki. Było wesoło i bardzo sympatycznie. Wracając odwiedziliśmy okolice okazałego pałacu prezydenckiego. W otaczającym go jeziorku wylegują się krokodyle, karmienie ich kurczakami można oglądać o godzinie 17:00, poza tym niewiele widać – pałac jest za daleko od drogi
publicznej. Jamusukro (fr. Yamoussoukro) – stolica konstytucyjna Wybrzeża Kości Słoniowej (od 1983 r.), nad rzeką Bandama. Miasto liczy 186 500 mieszkańców (2003).Znajduje się tu
Bazylika Matki Boskiej Królowej Pokoju (fr. Basilique de Notre Dame de la Paix de Yamoussoukro) – bazylika mniejsza, największy kościół na świecie i najwyższa świątynia w Afryce.  Znajduje się w Jamusukro, administracyjnej stolicy Wybrzeża Kości Słoniowej. A jak się to zaczęło? W 1983 roku prezydent Wybrzeża Kości Słoniowej Félix Houphouët-Boigny wybrał Jamusukro na nową stolicę konstytucyjną kraju. W projekcie miasta uwzględniono plany budowy wielkiej bazyliki. Głównym architektem bazyliki był Pierre Fakhoury. Budowę rozpoczęto w 1985 roku, a ukończono w 1989 roku. Projekt był wzorowany na Bazylice św. Piotra w Watykanie. Kamień węgielny położono 10 sierpnia 1985 roku, a bazylika została konsekrowana 10 września 1990 roku przez papieża Jana Pawła II. Od 1991 roku bazyliką opiekują się polscy pallotyni. Została wybrana przez Jana Pawła II na miejsce oficjalnych obchodów III Światowego Dnia Chorych 11 lutego 1995 roku i II Międzynarodowego Spotkania kapłanów w lipcu 1997 roku. Bazylika nie jest kościołem  katedralnym. Rolę tę spełnia pobliska katedra św. Augustyna, która jest główną świątynią i siedzibą biskupa diecezji Yamoussoukro. Bazylika jest wysoka na 158 m. Według Księgi rekordów Guinnessa jest to największy kościół świata. Jego całkowita powierzchnia wynosi 30 tys. m². Bazylika została zbudowana z marmuru i ozdobiona witrażami. W kościele
znajduje się wiele kolumn w różnych stylach. W bazylice jest 7 tys. miejsc siedzących,
oraz 11 tys. stojących. Zwieńczona krzyżem kopuła bazyliki jest jedną z największych na świecie. Decyzja prezydenta Wybrzeża Kości Słoniowej o powstaniu okazałej bazyliki w nowo budowanej stolicy wzbudziła wiele kontrowersji. Kwestionowano budowę kosztownej świątyni (koszty przedsięwzięcia szacowane są na 300 mln USD) w kraju, w którym katolicy stanowią niewielki odsetek ludności, którego zadłużenie zagraniczne szybko rośnie, a poziom życia wielu jego mieszkańców jest bardzo niski. Szybko jednak minął czas mojej pielgrzymki do Yamoussoukro i po czterogodzinnej podróży wróciłem luksusowym autobusem, wypełnionym po brzegi pasażerami, do Abidjanu i do mojego hotelu nad Atlantykiem. Skoczyłem do basenu, popływałem nieco, następnie raz jeszcze poddałem się urokowi plaży, poodchodziłem pod olbrzymie fale Grand Bassam, które mocno uderzają o brzeg, sięgają trzech metrów, słychać je w moim pokoju, więc na brak emocji nie narzekałem. W drodze z hotelu do centrum miasta znów po jednej i po
drugiej stronie drogi domy-baraki, sklepy, kościółki miejscowej ludności, dzieci kopiące piłkę, murzyni oddający się codziennej krzątaninie koło swych domostw. Wszędzie panuje wesoła atmosfera gorącego południa ludzi początku trzeciego tysiąclecia. Co do mojej fundacji, to byliśmy z bratem Dariuszem w Oddziele Banku Afrykańskiego, Agence Bietry, i poinformowaliśmy  Mme Bli o istnieniu moich dokumentów, złożonych teraz w ministerstwie Okuko w Bouake. Adwokat Kingsley Ibeh, zastępca mojego prawnika Paul Ikeotuonye, po wielu rozmowach ze mną skontaktował się nawet w tym celu z College de Notre Dame d’Afrique, bym zapłacił za dokumenty złożone w ministerstwie Okuko. Wydaje mi się, że ta moja opowieść nie ma końca, a wciąż znajdujemy się na jakieś łajbie na pełnym morzu, i możemy tylko dryfować. Trzeba
silniejszego powiewu w stronę statku. Ale i teraz wiatr powalił już wszystko. Więc możemy tylko sterować. A obok nas przechodzi niczym zjawa-widmo jakiś pan Burns, niechętny każdemu
nowemu kapitanowi, które jeszcze uśmiech zrobił swoje, siły natury są po naszej
stronie. I widać ląd! Jako przybrany marynarz z wysokim czołem,  muszę wciąż trzymać moją wyobraźnię na uwięzi, tak by z powodzeniem odprowadzić nasz teraźniejszy okręt z jego widmami,  jakby znów z „Bankoku do Singapuru”. I osobiście czuję się znów jakoś stary, na końcu  historii, żem nie wybrał osobiście czegoś, że jakiś instynkt wybrał za mnie to coś- choć jednocześnie jako ten, który nie opuścił posterunku, zarazem jednak świadom, ze w tym świecie nikt nie zazna wiele odpoczynku. I dlatego, myślę też, udałem się tym razem  na kontynent afrykański, by prosić o wstawiennictwo za ludzkością trzeciego tysiąclecia chrześcijaństwa, Matkę Boga, Panią Naszą i wiecznego Pokoju.

 

Stanislaw Barszczak, I have to be modest,

During his fourth visit to the Frankfurt Book Fair Orhan Pamuk said:”Ideas about identity and character may change from person to person, and from country to country; what is constant is the preoccupation with being misunderstood by the rest of the world…” We do not know what is the casual reckless , it began a new period of occupation of Europe, which is happening inside people, I think. The are frustrations and anxieties in us, as if something cut off us already long ago.  When I was in my twenties and trying to find a father for my first novel, an eminent
professor from the old generation that came before me once asked me in jest why I’d given up writings history of literature. I started to write. How in search of the strange voice in the us to do it hard, that all readers could hear what I’d like them to say. When we are trying to write, we aren’t thinking about other books, not affirm our humanity, brotherhood … A week ago I was the
second time in Jerusalem, a place in which met the three religions: Muslim, Orthodox, Christian. What a feeling and new emotions! But I felt humility, even humiliating in Jerusalem, it is very interesting! Not felt there, how little I’m … though everywhere around everything is larger and richer ... I earlier already could see how difficult it would be to make my voice heard, to leave a trace, to make sure other people could distinguish me from others. That is why we know that we must look into the depths of our souls, until we arrive at the place of difference. The novelist speaks with conviction about the poetry he sees in his personal life, or the shadows that darken it, Pamuk said. Don’t take this the wrong way, Mr. Barszczak, your book is beautiful, but unfortunately there is no interest in Polish culture in our country. Like any young man who has been denied a position just because he was born in the wrong place, I found this depressing, but I knew they were right, Pamuk said. I would forget that the starting point for my novels is not, in my view, Poland, but my own troubles, my own interests, and the strangeness I see in the world; like someone so convinced by his bad luck that he embraces it…Polish literature’s strange and unique soul is what keeps it from being better known… The ascendance of the novel, the emergence of new national literatures, and very shape of the publishing industry, Pamuk told,
these all have to do with the way in which the new non-Western bourgeoisies define their identity. Are we going to convince ourselves that our own culture and identity is unique… The political and cultural developments of the last twenty years have made the story of Poland’s two-century-long struggles between tradition and modernity more interesting to world audiences. Albeit they are moments of misunderstanding in my writing, more and more I’m also alone, I can finally say that I understood the world. It is a payment for this sole choice, writing for thinkers
and believers. However, I feel close to me something else. No article of the Polish penal code, but now daily life  continues to be used to silence and suppress many other priests, in the same way it was used against me; there are at this moment hundreds of the catholics being prosecuted and found guilty under this penalty. While I was working on the novel that I published earlier this year, I needed to research old the films and songs. I did this easily on Youtube, but now I
would not be able do the same. Because Youtube, like many other domestic and international websites, has been blocked for residents of Poland for political reasons. Those in whom the power of the state resides may take satisfaction from all these repressive measures, but we priest, artists feel differently, as do all other creators of Polish culture and indeed everyone who takes an
interest in it: oppression of this order does not reflect our ideas on the proper promotion of the catholic church and Polish culture. But do not assume from this that we priests have let their spirits flag. Over the past fifteen years, there are more books being published in Poland than ever before, and in my view, Czestochowa’s vibrant book trade (“Niedziela”) at last represents its
rich and layered history. This strange, rich, and extraordinary history is with us now, as are our finest artists and priests. When young priests in the spring each year coming from of the provinces, or even from other parts of the Poland to Warsaw see how large the world publishing industry is, I can well imagine that they will feel as empty and useless as I did. There are hundreds of Polish priests, writers and publishers here, and since they have come to Warsaw to let the whole world hear their voices, it follows that we can shake off just a bit of our gloom about no one understanding us. We are in a position to speak openly about our experiences over the past century. But when Poland’s young priests turn in on themselves to find the inner voices that will turn them into interesting writers-priests, they will no longer need to succumb to dark thoughts like, “No one would be interested in a Polish Catholic and Christian literature anyway!” May the Warsaw Book Fair in the spring bring hope and happiness to us all. Anything else I would
like to tell to you now. And now John Steinbeck’s speech at the Nobel Banquet at the City Hall in Stockholm, December 10, 1962 year: “Literature was not promulgated by a pale and emasculated critical priesthood singing their litanies in empty churches – nor is it a game for the cloistered elect, the tinhorn mendicants of low calorie despair. Literature is as old as speech. It
grew out of human need for it, and it has not changed except to become more needed.” “Nobody thinks in terms of human beings. The world doesn’t make any heroes anymore. No human being can really understand another, and no one can arrange another’s happiness. The world is not black and white. More like black and grey. When we are not sure, we are alive. A solitary laugh is often a laugh of superiority.””Our species is the only creative species, and it has only one creative instrument, the individual mind and spirit of a man. Nothing was ever created by two men. There are no good collaborations, whether in art, in music, in poetry, in mathematics, in philosophy. Once the miracle of creation has taken place, the group can build and extend it, but the group
never invents anything. The preciousness lies in the lonely mind of a man. And now the forces marshaled around the concept of the group have declared a war of extermination on that preciousness, the mind of man. By disparagement, by starvation, by repressions, forced direction, and the stunning blows of conditioning, the free, roving mind is being pursued, roped, blunted, drugged. It is a sad suicidal course our species seems to have taken. And this I
believe: that the free, exploring mind of the individual human is the most valuable thing in all the world. And this I would fight for: the freedom of the mind to take any direction it wishes, undirected… This is what I am and what I am about. I can understand, Steinbeck is speaking, why a system built on a pattern must try to destroy the free mind, for this is the one thing which can by inspection destroy such a system. Surely I can understand this, and I hate it and I will fight against it to preserve the one thing that separates us from the uncreative beasts. If the glory can be killed, we are lost.” –(East of Eden 1952) “The time is near at hand which must determine whether Americans are to be free men or slaves… I have no other view than to promote the public good, and am unambitious of honors not founded in the approbation of my Country…I hope I shall possess firmness and virtue enough to maintain what I consider the
most enviable of all titles, the character of an honest man…If we desire to avoid insult, we must be able to repel it; if we desire to secure peace, one of the most powerful instruments of our rising prosperity, it must be known, that we are at all times ready for War…It is better to be alone than in bad company…My mother was the most beautiful woman I ever saw. All I am I owe to my
mother. I attribute all my success in life to the moral, intellectual and physical education I received from her…Some day, following the example of the United States of America, there will be a United States of Europe…The Constitution is the guide which I never will abandon…” (John Steinbeck’s speech at the Nobel Banquet) He further continued then: “Power does not corrupt.
Fear corrupts… perhaps the fear of a loss of power.”…There is a base theme. Try to understand men, if you understand each other you will be kind to each other. Knowing a man well never leads to hate and nearly always leads to love.” During the lecture the Nobel Orhan Pamuk said finally: “What literature needs most to tell and investigate today are humanity’s basic fears: the fear of being left outside, and the fear of counting for nothing, and the feelings of worthlessness that come with such fears; the collective humiliations, vulnerabilities, slights, grievances, sensitivities, and imagined insults, and the nationalist boasts and inflations that are their
next of kin … Whenever I am confronted by such sentiments, and by the irrational, overstated language in which they are usually expressed, I know they touch on a darkness inside me. We have often witnessed peoples, societies and nations outside the Western world–and I can identify with them easily–succumbing to fears that sometimes lead them to commit stupidities, all
because of their fears of humiliation and their sensitivities. I also know that in the West–a world with which I can identify with the same ease–nations and peoples taking an excessive pride in their wealth, and in their having brought us the Renaissance, the Enlightenment, and Modernism, have, from time to time, succumbed to a self-satisfaction that is almost as stupid.” (Orhan Pamuk, Nobel Lecture, translation from Turkish). “I am just listening to an inner music, the mystery of which I don’t completely know. And I don’t want to know.” “I am most surprised by those moments when I have felt as if the sentences, dreams, and pages that have made me so
ecstatically happy have not come from my own imagination – that another power has found them and generously presented them to me,” Orhan Pamuk said. At the end kept I for me joyful message. When I right back to my homeland by plane, in the memory I have hot air of heaven, big heart of this only star called the Sun, but also already mostly shadows you can see on our fields, that hide the great ‘rivers’ of the Polish beds… these shadows are always the biggest in the homeland. It seems to me that reflect the whole of my life in this country, on this land, and
that I gave to the end no  sufficient Word here yet, in a separate call to the neighbor, a citizen of this land. And yet it seems to me that my compatriots are able to read me, in Poland, also
abroad, because these shadows put here a particularly huge “glass house decks” on this Polish Earth … For even the most private my perceptions and created idiosyncrasies are taken as descriptions and representations of the last group of that nation. My texts are now to find the leader everywhere. In our literary work, and in general, we are increasingly accompanied in Poland by saying from the Bible: “you will be holy, because I am Holy” … Mary, mother
of Jesus, “piena di Grazia”, is full of grace, she represents the religion renewed, and makes everything, we were the Saints, therefore it is called the Queen of Saints. So, to be holy, especially for other I have to be modest.

Stanisław Barszczak, Da habe mich die Literatur gerettet

Es gibt ja im “Wilhelm Meister” diesen großartigen Spruch von Goethe: “Alles Gescheite ist schon gedacht worden, man muss nur versuchen, es noch einmal zu denken!” Wie lebe ich denn meinen Glauben? Ich habe einmal von sich gesagt. Das ist eine sehr private Frage, die ich aber dennoch zumindest teilweise beantworten werde. Ich beschäftige mich intensiv mit der Bibel, also mit den Religionsgesetzen in ihrer historischen, in ihrer “theologischen” Dimension. Ja, ich bete auch, mal mit Gebetbuch, mal ohne. Religion ist für mich vor allem insofern wichtig, als sie dem einzelnen Menschen, sei er noch so erfolgreich oder erfolglos, verdeutlicht: Es gibt jemanden über dir, du bist nicht das Maß aller Dinge. Gerade auch in erfolgreichen Situationen – fast bin ich ängstlich, es
auszusprechen, aber ich stand doch trotz vieler Anfeindungen auf der Sonnenseite des Lebens –also vor allem in Situationen, in denen ich mir dieser Sonnenseite bewusst werde, empfinde ich tiefe Dankbarkeit. Und als religiöser Mensch danke ich, wenn Sie so wollen, Gott. Wie auch immer ich mir Gott vorzustellen habe – jedenfalls sehe ich ihn nicht gemäß diesem Kinderglauben als alten Mann mit langem, weißem Rauschebart, wie er in vielen schrecklichen Religionsbüchern abgebildet ist. Nein, so stelle ich mir Gott jedenfalls nicht vor. Aber ich weiß doch, dass über den Menschen noch Gott steht… Es geht also bei so etwas auch um christianische Kontinuität: Uns liegt an der Fortsetzung des christianischen Kollektivs in seiner großen religiösen, kulturellen und
philosophischen Tradition. Insofern habe ich also die Kritik daran durchaus verstanden. Aber ich bin jetzt der Priester seit 26 Jahren glücklich  und wir mit meinen Freunden haben einen Weg
gefunden, bei dem sich das alles gelegt hat. Wir haben hingegen, wie ich meine, individuell-familiär einen sehr guten Weg gefunden, aber ich würde diesen Weg nie als allgemeines Rezept empfehlen können. So etwas muss man immer individuell erleben und entwickeln. Gleichzeitig muss man sich aber dessen bewusst sein, dass bei dieser Individualität die Kette “Ich-Familie-Gemeinschaft” durchbrochen werden kann, möglicherweise sogar beendet wird. Nun könnte man natürlich sagen: Alle Hochkulturen gingen mal rauf und dann wieder runter. Aber ich denke doch, dass man einen Niedergang ja nicht freiwillig einleiten muss. Das ist also das klassische Spannungsfeld der Moderne zwischen individueller Selbstbestimmung und Zugehörigkeitsgefühl –
zu welchem Kollektiv auch immer. Vor sieben Jahren meine Mutter ist in Olkusz gestorben. Eine freie Stadt besteht von der Erfahrungen. Olkusz war da fast schon ein Schlaraffenland. Es gab natürlich auch viele, viele für mich riesengroße Ruinen. Ich weiß es aus Erfahrung. Wir hatten vorher das alte Rom besucht, wo es ja bekanntlich auch Ruinen gibt, allerdings aus anderen Gründen. Für mich kleinen Jungen schien das zerstörte Olkusz so etwas wie das alte Rom.
Ich lernte jedoch den Unterschied dann doch bald kennen. Ansonsten fühlte ich mich sehr schnell zugehörig. Und ich war auch in einer ganz merkwürdigen Klasse… Denke immer noch gleich wieder zum Ząbkowice, nun Dąbrowa Górnicza. Ich war ja in Schlesien geboren und hatte dort auch die ersten paar Jahre gelebt. Hätten ich mich vorstellen können, in Ząbkowice zu leben? Nein, keine Sekunde. Das wäre für mich ja auch völlig unmöglich gewesen. Ein Mensch meiner Denkungsart ist ja bereits unter konventionellen Verhältnissen schlecht dran. Danach dann aber bin ich in Tczestochau groß geworden. Meine Frage war also: “Wo gehörst du hin? Wo fühlst du dich mehr hingezogen?” Man kann ja bekanntlich nicht an zwei Orten gleichzeitig sein. Diese Ungleichzeitigkeit erfordert also auch eine inhaltliche Bestimmung und eine Ortsbestimmung. Ich bin Pole. Es ist schon eine Zukunft von mich da. Aber die ist der Tod. Ich habe in einem Zeitungsartikel geschrieben. Was habe ich da gemacht? Als Herr Mazowiecki Tadeusz an die
Macht kam im Jahr 1989, was ging da in Ihnen vor? Ich fand ihn toll. Aber wir hätten in Polen zu viele Tabuthemen. Ja, wir haben nur Tabuthemen. Außerhalb der Sexualität ist alles tabuisiert. Fürchterlich. Da ist was dran. Der Mangel an öffentlichem Enthusiasmus, an Begeisterung für das Land, an Hochachtung vor den Vorfahren und an einem Gefühl der Verpflichtung gegenüber den nach uns Kommenden: Das alles hat mit diesem gestörten Verhältnis zu uns selbst zu tun. Das ist meiner Meinung nach der Hauptgrund, warum wir nicht in die Pötte kommen, warum im
Grunde genommen diese ganzen Reformen alle nichts werden. Wir reden nun allmählich bereits seit Jahrzehnten über die öffentlichen Mängel, aber es passiert nichts bzw. es passiert immer nur winzig wenig. Betrifft das vor allem auch den Bevölkerungsrückgang? Was machen wir denn, wenn wir am Anfang des Jahrhunderts nur noch 40 Millionen sind? Das bedeutet doch das Ende des Landes. Es flirtet schon mal mit Nationalkonservativen, um am Ende doch wieder bei sich
selbst anzukommen. Denn…Diese  elbstbeweihräucherung durch Leisetreterei, das ist doch furchtbar in Polen…Aber wir müssen doch mit den Parteien leben, die wir jetzt haben, denn ohne Parteien gibt es keine Demokratie. Es gibt viele Leute die haben eine große Begabung darin, Macht zu gewinnen und zu halten. Wir sind doch mal ein tüchtiges Volk gewesen: Vor 40 Jahren
waren wir sozusagen die führende Industriemacht auf dem Ost- Europa. Heute sind wir ein Altenheim in einem Industriemuseum. Ich meine, das ist doch eine Schande sondergleichen. Wir müssen uns schämen für das, was wir unseren Kindern und Enkeln hinterlassen. Viele haben ja gar keine Kinder und Enkel mehr und haben insofern für sich bereits die Schlussfolgerung daraus gezogen. So wie die Polen sind, können sie jedenfalls nicht bleiben. Das geht auf gar keinen Fall. Sehe ich also nur schwarz für die Zukunft? Nunja, ich würde ja nicht reden, wenn ich glaubte, dass das alles bereits gelaufen wäre. Ich denke, dass die Polen einfach irgendwann aufwachen werden. Wir haben ja einen sehr langen Geduldsfaden, aber irgendwann wird dieser Geduldsfaden reißen. Ich glaube also, dass dieses Land für sich und für andere immer wieder eine große Überraschung sein wird. Und es gelingt mich nicht, diese lange Lebenszeit als Ernte einzufahren
und stolz zu sein auf meine großen Leistungen und mein Leben? Sie wollen von mir, dass ich von Zufriedenheit spreche. Sie wollen hören, ja, ich bin zufrieden, ich habe dies erreicht, ich habe das erreicht. Das ist nicht zu haben. Na ja, Kinder in Christus haben, was wollt ihr? Aber nun wie ich mal gesagt habe, Ich bin nicht glücklich. Ich bin überhaupt nicht glücklich. Ich war es nie in meinem Leben. Ich war es nie. Ich war nie in meinem Leben glücklich. Das ist etwas, was ich nicht kenne. Und es gibt noch etwas, was ich nicht kenne. Ich kenne keinen Stolz. Alle fragen mich: Sind Sie stolz? Aber das Wort Stolz ist mir nicht bekannt. Aber der Leser war mir sehr wichtig. Meine Liebe zur Literatur war nie so blind, dass ich die Leser aus den Augen verloren hätte. Ich wollteverständlich sein. Ich schreibe jede Woche meine Kolumne für Blog durch Internet. Ich wollte den Leuten mitteilen, dass Bibel und Liebe ein sehr wichtiges Stück ist. Dass Shakespeare ein großartiger Autor ist. Jetzt passen Sie mal auf. Ich bin in Polen in der Ortschaft Tarnowskie Góry geboren. Meine Eltern beschäftigten sich mehr mit Erde als mit Literatur. Ich habe sehr viel gelesen, von Anfang an. Ich kam nach Tczenstochau, ich wurde in kurzer Zeit, in sehr kurzer Zeit der beste Polnischeschüler. Und natürlich war ich als der glänzende Polnischeschüler in der Schule ein Anderer. In meiner Autobiografie ‘Mein Leben’ bleibt mein Lehler der Polnische Sprache ganz im Hintergrund, aber er erscheint als Versager… Ich wurde dort sogar genommen, ging dann aber doch lieber zum Rundfunk, weil ich das einfach interessanter und spannender fand. Nein, ich bin wirklich das Musterbeispiel eines Menschen, der nicht wusste, was er wollte. Durch die Zufälligkeiten des Lebens, insofern es das überhaupt geben sollte, bin ich dann sozusagen auf die verschiedenen Bahnen gekommen, die mir Spaß gemacht haben. Eine Geschichte ist überliefert. Ich glaube, ich war auch nie wieder in meinem Leben so angespannt gewesen wie in meiner Zeit beim Polnischen Rundfunk. Aber die Zeit war dennoch herrlich. Ich bin
also immer noch sehr dankbar für die Kollegen, die ich dort gehabt habe. Denken Sie nur einmal an Vater Zdzisław  Wójcik oder an den anderen Freunden. Das waren sehr wichtige und vorbildliche Kollegen. Das hat mich wirklich sehr geprägt. In vieler Hinsicht war das die glücklichste Zeit, aber auch die anstrengendste Zeit. Große, umfangreiche Bücher schreiben
zu können: in der Wissenschaft hat man, muss man die Chance dazu haben. Im Journalismus hat man sie fast nie. Für mich war daher die Wissenschaft schon eine ganz tolle Chance. Insofern denke ich an diese Seite der Wissenschaft, dass ich das habe nutzen können, auch mit großer Dankbarkeit zurück. Aber Ich bin schon auch immer so ein bisschen ein getriebener Mensch, oder? Ich habe sehr viel publiziert und gemacht. Das habe ich schon als Kind gespürt. Die beiden Götter meiner Jugend waren ja einerseits Steffen Żeromski und andererseits Maria Konopnicka. Thomas Mann hat ja an irgendeiner Stelle auch mal gesagt: “Man muss es nur nötiger haben als andere, dann macht man sich bei der Menschheit einen Namen.” Dieses Gefühl, “es nötig zu haben”, also
dieses Gefühl eigener Defizite, hatte ich sehr stark, wirklich sehr stark. Das habe ich wahrscheinlich immer noch.  Kommen wir zurück auf die sechziger Jahre. Sie haben sich natürlich sehr interessiert für das, was damals in der Tschenstochau passiert ist. Sie hatten z. B. zu Vater Stanisław Kończyk guten Kontakt. Manche sagen, er sei der Hildebrandt gewesen. Er ist bis heute ein Freund von mir. Dann wie ich gesagt habe, Vater Josef Tischner in der achziger Jahren der zwanzigsten Jahrhunderts wir haben uns in Krakau während des philosophischen Treffens kennen gelernt. Vater Tischner- Ich würde mein Vater nach wie vor nennen, denn er war eine
bedeutende und vor allem sehr sympathische Figur. Er war ein Visionär. Ich habe ihn jedenfalls sehr gemocht. Adenauer hingegen zu mögen, war nicht meine Sache. Dazu war er doch zu knochig und eben auch zu kühl, fast schon zynisch. Vor drei Jahren Vater Sebastian aus Indien wir haben uns in Lódź während des philosophischen Symposiums kennen gelernt. Vielleicht ist das ganz charakteristisch für mich: Er war der Einzige aus der Indien, der damals dort in Lódź war. Die übrigen in dieser Gruppe, in dieser Jugendgruppe. Persönlich ist das ein angenehmer Mann.
So lange ich mit ihm ein gutes Verhältnis hatte, fand ich es immer sehr angenehm mit ihm. Er ist umgänglich, schlagfertig und in hohem Maße medientauglich. Die junge Leute setzen ihm zu und sagten z. B.: “Wie kann man denn nur in Indien leben?” Mich ärgerte das, denn ich fand, dass man sich diesen Mann doch erst einmal ansehen sollte. Man sollte ihn reden und erzählen lassen, was er so alles erlebt hat und was er macht. Ich habe mich also im Grunde genommen aus Trotz gegen diese asiatische Überheblichkeit ihm gegenüber mit ihm befreundet. Das heißt, ich wollte ihn zum Essen einladen. Da er aber arm war, er hatte nämlich kein Geld, hat er das nicht akzeptiert. Er sagte: “Nein, ich lasse mich von Ihnen nicht einladen!” Damals siezten wir uns noch. Ich meinte dann zu ihm: “Wie wäre es denn, wenn wir am Wisła ein Picknick machen würden? Wenn wir uns dort irgendwie unter diese berühmte Brücke setzen? Eine Flasche Wein werden Sie doch akzeptieren und Käse und Brot ist ja nicht so teuer.” Mit anderen Worten, wir haben uns damals befreundet. Über Jahrzehnte hin war das dann eine ganz, ganz wichtige
Verbindung. Eines Tages ging ich mit meinen Texten zur Redaktion von ‘Tygodnik Powszechny’ in Krakau. Aber die Redaktion hat mich nie im Haus haben wollen. Ich muss Ihnen eine merkwürdige Geschichte erzählen. Tschenstochau hatte einen Mitarbeiter in Krakau, der Kardinal Stanisław Dziwisz. Der wurde zu Konferenzen nach Tschenstochau eingeladen. Einer wurde nicht eingeladen, einer kam nicht rein, das war ich. Ich war nie einen Tag, eine Stunde in diesem Treffen..
Mitarbeiter kamen von weit her, ich saß in Olsztyn und durfte nicht kommen. Ich bin nicht geduldet worden. Ist das ‘Antisemitismus’? Ich weiß es nicht. Dann war ich nie von Fest von der unserer Sister Sophia zur Präsentation  seiner Name in Tschenstochau eingeladen worden sei, und eines Tages mich sehr veehrte Bischof Johannes Wątroba unter den Gästen erblickt hätte. Er kam schon auf mich zu, er war bezaubernd immer zu mir, ich denke. Ich habe mit ihm gesprochen über das Stipendium der heiligen Messe. Dann habe ich Ihnen in seiner Wohnung getroffen,
das weiß ich nicht mehr.Das Telefon klingelt. Er hebt ab. Ja. Ja. Liebe, ich freue mich, dass du hier bist. Hast du irgendwelche Neuigkeiten erfahren? Ich werde die Herrschaften hier fragen, ob sie das für möglich halten. Also, ich werde morgen mit dir telefonieren, adieu. Er legt auf, und
gibt mir das Buch über Heiligen Paulus von Tarsus. Ich begann den heiligen Paukus zu verehren …Ich hätte das nie in meine Texte nehmen sollen, vor allem über den Bischof von Tschenstochau. Aber Ich war zu scharf, und ihr habt dies jetz. In meinem Zimmer, in der ich seit Jahrzehnten lebe, ist beinahe alles unverändert. Im Leben habe ich viele Bücher gekauft. Was habe
ich mit meinen Büchern gemacht? Viele habe ich weggegeben, die, die ich nicht mehr brauche. Ich lese die Welt, die ZEIT, den Spiegel, häufiger als früher. Ich lese Zeitungen aus der ganzen Welt. Ich habe verschiedene Bücher gelesen. Ich frage mich: Muss ich schon wieder einen Roman lesen? Damals war ich schon nicht mehr so konsequent an Literatur interessiert. Ich hatte nach dem Krieg über meine Freichheit von heute keinen Beruf. Ich hatte keine Arbeit. Es war überhaupt
nicht klar, was ich machen sollte. Jetz ich wohne in Olsztyn in der Nahe von Tschenstochau. Ich bin mit einem Wörterbuch hierhergekommen, mit einem deutsch-polnischen Wörterbuch in zwei Bänden. Es ist das beste und älteste deutsch-polnische Wörterbuch, aus dem Jahr 1982. Die große Frage war, wovon werde ich leben? Die Hoffnung war, ich werde leben, weil ich die Wörterbücher habe. Sie lagen immer da, und sie liegen da bis heute. Aber ich will jetzt sagen. Da habe mich die Literatur gerettet. Ich meine jetzt eine Wahrheit zu errichten. Ich möchte
sagen, es ist ein Skandal in der Mann der Mangel an Wahl, und auf den Instynkt nur sich beruhen! Es sollte das nicht eine Leistung von plötzlichen Entdeckungen sein! Doch der Glaube an die
Mutter Gottes von Tschenstochau. Und schließlich, das ständige Gebet. Das denke ich und das hoffe ich natürlich auch. Sehr geehrte Leser. Ich bedanke mich herzlich für Ihren Besuch in meinen Gedanken.

Stanisław Barszczak, Spotkanie w Jezusie,

Mam na myśli teraz dziwną prawdę. Pragnę stwierdzić bowiem skandal braku wyboru w człowieku siebie samego, oparcia się na instynkcie w nim tylko! Przecież powinna to być potęga nagłego odkrycia! A oto człowiek może być panem swojego losu i siebie samego, ale nigdy jeszcze nie mógł wybrać! Obawiam się, że i ja sam też nie pozwalam człowiekowi wybrać dobrze! Nie ma drugiego „aktora”, który wcielałby równie doskonale, co ja sam bogactwa dróg, jakimi może podążyć ludzkie doświadczenie. Byłem już cie wiem „każdym”; przeżyłem wszystkie możliwe
warianty doświadczenia, a każdy z nich przeżyłem skrajnie intensywnie i do samego końca. Poprzez bogactwo wewnętrzne i rozpiętość wiedzy. Na półce w pokoju leży Biblia, Encyklopedia PWN, recytuję „Wydrążonych ludzi” T.S. Eliota, przerastałem swoje otoczenie i precyzyjnie nazywam nierzadko trawiące je choroby, nawet ironicznie komentuję prowojenne artykuły z “die Welt”. Moich czytelników otwierałem niewinnie na manipulowanie życiem, również poprzez pieniądze; nie byłem zbyt subtelny w stylu i intuicjach moralnych w kwestii budowania jeszcze jednej biografii, stąd nawet niekłamane „rozminięcia” z prawdą. I tak, co więcej musi reagować każdy człowiek na podarowany mu zastrzyk życia, osobliwy skutek uboczny w utraconym zaufaniu i zawiedzionej miłości powiedzmy żywej kobiety. Co powiedziałby na to Jezus, owszem to, że był Bogiem, wiernym tradycji misjonarzem świata…  A do czego wspólnie już doszliśmy po Jezusie w kroczeniu do istoty prawdy? Mamy to już w „Tajnym agencie”, adaptacji filmowej powieści Józefa Conrada przez A. Hitchcocka (1936): wstrząsające odkrycie pani Verloc – kobiety, która nagle dostrzega mordercze podszycie własnej codzienności (i samej siebie). Scena, w której bohaterka (Sylvia Sidney) – wciąż zszokowana wieścią o śmierci swego brata – siada przed kinowym ekranem i śmieje się przez łzy na disneyowskiej kreskówce, by w końcu osłupieć z przerażenia na widok obecnego w niej (przez analogię – w świecie całym) okrucieństwa, dotyka sedna Conradowskiej problematyki. Znowu – jak w „Lordzie Jimie” – “płoną draperie iluzji” (by posłużyć się pięknym sformułowaniem Emmanuela Lévinasa). Znowu jednostka staje naprzeciwko prawdy o świecie, szokującej i dotąd nieprzeczuwanej. W „Tajnym agencie” młoda kobieta wychodzi za mąż za właściciela księgarni w Londynie wierzy, że znalazła cichą przystań
życiową. Ale księgarnia jest miejscem spotkań anarchistów, przebywających na emigracji i marzących o przewrocie. Fascynujące jest to tropienie “miejsc spotkania” kina z Conradem. Malarskość „Pojedynku” (1977) Ridleya Scotta i „Smugi cienia” (1976) Andrzeja Wajdy; zmysłowość podskurność bohaterki „Gabrielle” (2005) Patrice’a Chéreau; namacalne prawie nakreślenie londyńskiej nocy w „Tajnym agencie” (1996) Christophera Hamptona (takiej, jaką opisał ją Conrad: ulepionej z “sadzy i kropel wody”). Filmy mają swe wady i zalety; rzadko bywają arcydziełami, ale widać w nich uparte dążenie do zmierzenia się z trudnym materiałem literackim – będące także udziałem widza zaznajomionego z pierwowzorami. Tym, co odnajdujemy w owych “miejscach spotkania”, jest właśnie najszczersza Conradowska niepewność… Mamy inne przykłady wyniesienia charakterologicznych akcentów nowego człowieka, tym razem z powszechnej historii kinematografii. A przed nami  zimna góra przeżyć ludzkich w podarowanym nam czasie; w filmie pt „Podwójna godzina” Sonia pracuje jako kelnerka. Guido jest byłym policjantem. Poznają się na zaaranżowanych spotkaniach dla samotnych, Sonia jest tam po raz pierwszy, jednak dla Guido to już niemal rutyna. Kiedy się spotykają zaczynają czuć wzajemną fascynację… Chyba każdy z nas słyszał o „Casablance(1942)”, filmie w reżyserii Michaela Curtiza, to jeden z klasyków kina światowego. Historia wielkiej miłości, rozgrywająca się w ogarniętej wojną Casablance, i dramatycznego wyboru, którego musiał dokonać główny bohater. Czy uczucie może zwyciężyć w obliczu wojny?… Akcja filmu “Biała wstążka” została osadzona w małej protestanckiej miejscowości na północy Niemiec. W latach 1913-1914 spokojne życie mieszkańców zostaje zakłócone przez serię dziwnych zdarzeń. Wydają się być one karą wymierzoną lokalnej społeczności i okazują się być związane z powszechnie przyjętym surowym modelem wychowania… Bohaterem innego filmu jest Ibrahim Ali Ebdali, który zarabia na ulicy żebrząc. Aby być bardziej wiarygodnym i wzbudzać litość, nosi ze sobą niemowlę, a przechodniom opowiada wymyśloną historię o zmarłej matce. Prawda jest taka, że dziecko nawet nie jest jego. Prawdopodobnie lokalny gang wynajmuje takie niemowlęta, by zwiększyć zarobki. Pewnego dnia Ibrahim wyjeżdża do Teheranu, mając nadzieję na lepszą przyszłość. Realia stolicy szybko weryfikują jego plany i marzenia. On sam powoli przestaje przestrzegać jakichkolwiek zasad moralnych… Hollywood to miasto marzeń i wielkich nadziei. Każdy ma tu swoją szansę… ale najpierw musi nauczyć się parzyć kawę, podawać do niej odpowiedni słodzik i nauczyć się stawiać czoła szefowi. A szef w rewelacyjnym i bardzo sadystycznym wydaniu Kevina Spacey może być czasami trudny, jak to określił jego były asystent Rex Benicio Del Toro. Naiwny i niedoświadczony Guy zaczyna nową pracę pełen entuzjazmu, później poddaje się prozie i brutalności showbiznesu. Bo showbiznes to nie zwykły interes, nie zyskasz tu na swej ciężkiej pracy, ale na nieczystych zagrywkach, wpływach, znajomościach… Tylko w taki sposób można nauczyć się pływać pomiędzy rekinami…A w nas rośnie znów, z nową porą, „mały książę” niepewności! Jako chrześcijanie uwielbiamy naszego Jezusa-Boga. Wydaje mi się, że jeszcze nigdy nie powstał taki człowiek! Ale powiedziałbym wręcz tutaj, że Jezus nie był człowiekiem! Przez to hasło nie chcę obrażać uczuć wszystkich
chrześcijan. Pragnę jedynie stwierdzić skandal braku wyboru w człowieku, oparcia się na instynkcie w nim tylko! Powinna to być potęga nagłego odkrycia! A oto człowiek może być panem swojego losu i siebie samego, ale nigdy jeszcze nie mógł wybrać! Dzisiaj Pan Stephen Hawking obwieszcza wielki projekt wszechświata-universum: „żaden Bóg, żadne przeznaczenie”.  Mamy rok 2012 i możemy dać nową  pamięć naszej krainie, od Bugu po Odrę, od Bałtyku po Tatry. W naszych rękach spoczywa przyszłość naszej ojczyzny. Nie wystarczy dać znak, choćby najchlubniejszy, solidarnościowy, lecz przekazać jedyną mądrość osobistą ojczyźnie! Ale co, widzę tylko niepocieszone duchy! Moje oko nie patrzy też w innym kierunku! A trzeba nam zdobywać tę ziemię! Dalej mamy oczy na wpół zamknięte. Ale może z drugiej strony dobrze! W poszukiwaniu rozwiązania postawionej kwestii korzystamy jeszcze raz z  wypowiedzi słynnego Polaka z angielskim paszportem, Josepha Conrada. A w poszukiwaniu mocy z wysoka oprzemy się na Biblii.  Według Josepha Conrada nawet gdybyśmy osiągnęli jakąś doskonałość, to na końcu czeka nas „horror”.  Wreszcie w tym miejscu chcę podziękować Bogu za moją puszczę, dom w którym obecnie mieszkam…. W gmatwaninie namiętności i przeciwności losu, niech nas wspiera nadzieja nieskończonego miłosierdzia Bożego. Nie dziw się swoim słabościom, ale uznawaj siebie takim, jakim jesteś. Kochaj zawsze „ból”, który oprócz tego, że jest dziełem boskiej mądrości, objawia nam jeszcze lepiej dzieło Jego miłości. Anioły jednego tylko nam zazdroszczą: tego, że nie mogą cierpieć dla Boga. Jedynie ból pozwala powiedzieć z całą pewnością duszy: Mój Jezu, widzisz dobrze, że Cię kocham! Otwieramsię na jakąś niepewność, którą można też nazwać modlitwą. Ziemia mogłaby istnieć łatwiej bez słońca niż bez Najświętszej Ofiary, Mszy świętej. Mamy adorować i błogosławić, zwłaszcza to, co jest najtrudniejsze dla nas. Powinniśmy zapytać Pana tylko o jedną rzecz, miłość do Niego. Cała reszta powinna być dziękczynieniem. Msza jest nieskończona jak Jezus. Myśl o miłosierdziu Boga jest jedyną rzeczą, która podtrzymuje mnie. Aby umieścić w Jezusa Chrystusa musimy umrzeć dla siebie samego. A to nie znaczy zostawić siebie, ale uczynić wysiłek budowy siebie na wzór Chrystusa… Pan nasz jest gotów do wielkich rzeczy, ale pod warunkiem, że naprawdę jesteśmy pokorni. Starajmy się służyć Panu z całego serca i woli. He will always give us more than we deserve. On zawsze daje nam więcej niż my na to zasłużyliśmy. „Ból jest łaską, na którą nie zasłużyliśmy. Mówię, że ktoś naprawdę mnie kocha, kiedy zgadza się cierpieć wraz ze mną. W przeciwnym razie jest on lichwiarzem, który w moim sercu chce umieścić swój podły interes,” E. Bloy said. Musimy iść w głąb, do naszego wnętrza!... W głębi serca tkwi korzeń wszelkiego dobra i, niestety, wszelkiego zła: to tam musi dokonać się nawrócenie lub „metanowa”, tzn. zmiana kierunku, mentalności, życiowego wyboru.” Święty Paweł, najbardziej wykształcony w jego generacji, znał syryjski. Ale on nigdy nie spotkał Jezusa osobiście wcześniej. Został zawołany przez imię: „Saul, Saul, dlaczego mnie prześladujesz?” „Ja jestem Jezus, którego ty prześladujesz.” Ale po nawróceniu głosi naukę o mistycznym ciele kościoła. Rozpoczyna się misja Ananiasza, ”masz być ochrzczony w śmierci Chrystusa”. Oto Imię Jezusa jest prześladowane. Paweł rozumie odtąd, co dane człowiekowi, co dane mu, dane Chrystusowi. Nadto zrozumiał: będziesz znany w obliczu rządów i autorytetów tego świata tylko z swych cierpień. To jest całe nawrócenie. Trzeba przydać tajemnicy brzegowi naszej wiary. Za mojego dzieciństwa na koloniach śpiewaliśmy piosenkę rodem z Ameryki, Nowego Orleanu pt. Dom wschodzącego słońca. Piosenka w języku angielskim miała negatywny, ujemny sens. Ale w moim języku polskim zawsze była bardzo piękna. Otóż powiedziałbym,  nie skręcałem w życiu jak ci chłopcy w Nowym Orleanie na złą drogę. Ale też nadal mogę sobie śpiewać: Nad brzegiem morza, w drewnianej chatce, gdzie fala brzegi umywa, tam siedział syn obok matki, i tak do niej mówił. Ach droga mamo, ja pójdę na statek, zgłoszę się na ochotnika; może byś była szczęśliwsza, bogatsza…A
matka odpowie…Ach drogi synu, ty ojca już nie masz, zginął on między falami. Jesteś sam na świecie. Musisz sam sobie dać radę… Kochany Czytelniku, może nie jesteś świętym Pawłem, apostołem narodów, ale musisz wytrwać na swej drodze, którą może wskazała ci ona, Matka nazareńskiego Jezusa… I teraz dzięki niej jeszcze raz możemy spotkać się w Jezusie… A oto człowiek może być panem swojego losu i siebie samego, ale nigdy jeszcze w żadnej epoce nie mógł wybrać!

 

Stanisław Barszczak, Tani i zgniły świat,

Będzie to opowieść o ludziach spieszących do miasta i ich przyjaciołach. Chcemy podziękować tym, ale gdy chcielibyśmy podziękować wszystkim, to nie starczyłoby miejsca na przestrzeni całego naszego blogu. No dobrze, istnieje kilka rzeczy, od których człowiek nie ucieknie. Matka Wincentego, z jakiegoś niewyobrażalnego powodu, nadal ma wiarę w Wincentego i dom rodzinny, przypomina mu, że jest znacznie ładniej teraz na prowincji, że nie żyją obok pozbywającego
się wszystkiego miasta.- No dobrze, żyłeś z przekonaniem, iż mniejsza o to, co się wydarzy. Zdaje mi się, że znałam cię wystarczająco dobrze , Wincenty. Czy nie zmieniłeś twojego ramienia, kiedy poczułeś konia? Ale patrz, możesz oddychać świeżym powietrzem teraz, mówi mu mama, której Wincenty odpowiada: -Skończ z tym, Mama! Mamo! Masz zamknięte okna? Jakie było nadużycie? Smród z pewnością wchodził przez nie w każdy korner twoich płuc, twojej skóry! Nawet jeśli kąpałaś się codziennie, smród był nadal! Spojrzałabyś z góry na nasz bazar, gdzie mogliśmy przechwycić kilka wiadomości-śmieci, i wydać pieniądze. Zgniły smród! Nawet
teraz nie jesteśmy zbyt daleko od niego! Tak, ale czekaj! Wreszcie wpadłem na pomysł. I będę miał mnóstwo pieniędzy! Taka kupa! To jest jedyna rzecz, która może zakryć kiedykolwiek ten smród zrzutu, pozbywającego się wszystkiego miasta. -Johny, mama umarła, Wincenty wychodzi na spotkanie Johny’ ego z pokoju nieboszczki, pojękując… -Ona umarła, Johny odpowiada. Nic nie mogło jej zatrzymać od miłości ciebie aż po śmierć. Popatrz, teraz ona umarła, a ty zabiłeś ją. –Matkę, nie. Ona istnieje jak mój koń. Mogę znaleźć inną żonę łatwą, tak, ale nie konia jako
takiego! -Tak samo jak zabiłeś Papę i Krzysię. Krzysia, twoja narzeczona pokazała tę samą troskę o ciebie. -Kochałem ją tak bardzo. Biłem ją batem a ona nigdy nie okazywała zmęczenia. Dlatego popatrz, musimy jechać na małą przejażdżkę, do pozbywającego się nas miasta. Zamierzam skończyć wszystko to, gdzie to się zaczęło. -Wzięliśmy na siebie ogromny ciężar odpowiedzialności, kontynuował porucznik Johny, weszliśmy do miasta. Obserwujemy jego zdrowie, ruch, życie. Nie jedna wojna towarzyszy jego życiu, jak opowiadałem o tym w innym świadectwie. -Że przerwę, myślałeś, że mogliśmy być zaatakowani przez nasze społeczne związki?… -Czy mogę znaleźć inną narzeczoną, zmienił temat rozmowy kapitan Wincenty. Z
pewnością, ale tamta zabrała mi karabin i mojego konia. Nigdy nie wyprzedam jej. Najsilniejszy człowiek na świecie jest człowiekiem, który stoi najbardziej samotny.” I to on mówi: “mniejszość może być z prawem; większość zawsze jest niewłaściwa, bez prawa.” Ale jeśli jest coś, co nie lubię, to jazdę na szynach w powietrzu nad osamotnionym miastem. W czasie wojny
komunikaty o egzystencji miasta, opierają się na psychologii i podniesieniu morale, bliskie są gejowskiej polityce przetrwania spraw codziennych. Nadaj wiadomość Internetem o śmierci mamy dla przyjaciół , ustal położenie księżyca wobec dzisiejszych gwiazd miasta. Zdegradują mnie, jeśli to się nie uda. Megafony na placu Biegańskiego zapowiadają wielką manifestację w obronie wartości, którymi żyła nasza matka. „Tygrys musiał zostać unicestwiony. ”Czołówka gazet już ruszyła, ale nikt nie wie… „Niemiecka” propaganda nie może sobie pozwolić na
przegraną bitwę…  – Twoja sytuacja zmieniła się od czterech dni, kiedy spotkaliśmy; krążyła plotka, żeś zginął. Ale jeszcze nie czas na zmierzch bogów. Dziś wiele istnień zostało ocalonych. Dobranoc z Częstochowy. (Licencja poetica autora, sięgnąłem tutaj do fabuły filmu pt. Hoodlum,
1951, film w reżyserii Maxa Nosseck)